تخطي إلى المحتوى الرئيسي

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 368

مساهمون:

ص٣٦٨
چنگال وسوسه‌هاى شيطان و آنها كه خلق و خوى شيطانى دارند ، تنها راه نجات ، پناه بردن به خداست ، خدايى كه خلوت و جمع براى او يكسان است و هيچ چيز در برابر اراده اش مقاومت نمىكند . او با ذكر اين جمله كوتاه ، هم به يگانگى خدا از نظر عقيده و هم از نظر عمل ، اعتراف نمود . سپس اضافه كرد : از همه چيز گذشته « من چگونه مىتوانم تسليم چنين خواسته اى بشوم ، در حالى كه در خانه عزيز مصر زندگى مىكنم و در كنار سفره او هستم و او مقام مرا گرامى داشته است » ( * ( إِنَّه رَبِّي أَحْسَنَ مَثْوايَ ) * ) . آيا اين ظلم و ستم و خيانت آشكار نيست ؟ « مسلما ستمگران رستگار نخواهند شد » ( * ( إِنَّه لا يُفْلِحُ الظَّالِمُونَ ) * ) .

منظور از « رب » در اين جمله كيست ؟ .

در ميان مفسران گفتگوى بسيار است ، اكثر مفسران چنان كه مرحوم طبرسى در مجمع البيان و نويسنده المنار در المنار مىگويد رب را به معنى وسيع كلمه گرفته‌اند و گفته‌اند منظور از آن « عزيز مصر » است ، كه در احترام و اكرام يوسف ، فرو گذار نمىكرد ، و از همان آغاز كار سفارش يوسف را با جمله « * ( أَكْرِمِي مَثْواه ) * » به همسرش نمود . و گمان اينكه كلمه « رب » در اين معنى به كار نمىرود ، كاملا اشتباه است ، زيرا در همين سوره چندين بار كلمه « رب » به غير از خدا ، اطلاق شده است ، گاهى از زبان يوسف و گاهى از زبان غير يوسف . مثلا در داستان تعبير خواب زندانيان مىخوانيم كه يوسف به آن زندانى كه بشارت آزادى داده بود گفت : مرا به رب خود ( سلطان مصر ) يادآورى كن ، و قالَ لِلَّذِي ظَنَّ أَنَّه ناجٍ مِنْهُمَا اذْكُرْنِي عِنْدَ رَبِّكَ ( آيه 42 ) .