در حقيقت آنها از هر درى وارد مىشوند ، گاهى از طريق عذر خواهى مىخواهند خود را بىگناه قلمداد كنند ، و گاهى با اعتراف به گناه ، تقاضاى عفو و گذشت دارند ، شايد به يكى از اين طريق بتوانند در دل شما نفوذ كنند .
ولى شما به هيچوجه تحت تاثير آنان قرار نگيريد و « از آنها روى گردانيد » اما به عنوان اعتراض و خشم و انكار ! نه به عنوان عفو و بخشش و گذشت * ( ( فَأَعْرِضُوا عَنْهُمْ ) * ) .
آنها تقاضاى اعراض دارند ، اما اعراض به معنى « گذشت » شما هم اعراض كنيد ولى به معنى « تكذيب و انكار » و اين دو تعبير مشابه با دو معنى كاملا متضاد لطافت و زيبايى خاصى دارد كه بر اهل ذوق پوشيده نيست .
سپس به عنوان تاكيد و توضيح و بيان دليل مىفرمايد : « چرا كه آنها موجوداتى پليدند » ، و بايد از چنين موجودات پليدى صرف نظر كرد ( * ( إِنَّهُمْ رِجْسٌ ) * ) و چون چنينند « جايگاهى جز جهنم نخواهند داشت » ( * ( وَمَأْواهُمْ جَهَنَّمُ ) * ) .
زيرا بهشت جاى نيكان و پاكان است ، نه جايگاه پليدان و آلودگان ! اما « همه اينها نتيجه اعمالى است كه خودشان انجام دادهاند » ( * ( جَزاءً بِما كانُوا يَكْسِبُونَ ) * ) .
در آخرين آيه مورد بحث اشاره به يكى ديگر از سوگندهاى آنها شده و آن اينكه « با اصرار و سوگند از شما مىخواهند كه از آنها خشنود شويد » ( * ( يَحْلِفُونَ لَكُمْ لِتَرْضَوْا عَنْهُمْ ) * ) .
سوگندى كه در آيه قبل گذشت به خاطر اين بود كه مؤمنان عملا واكنشى در مقابل آنها نشان ندهند ، ولى سوگندى كه در اين آيه ، به آن اشاره شده ، براى آن است كه علاوه بر جنبه عملى ، قلبا هم از آنها خشنود شوند ! جالب اينكه در اين مورد خداوند نمىفرمايد : از آنها راضى نشويد ، بلكه
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 90
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٩٠