نخست مىگويد : « مجرمان و مشركان از روى تعجب و استفهام از تو سؤال مىكنند كه آيا اين وعده مجازات الهى در اين جهان و جهان ديگر حق است ؟
( * ( وَيَسْتَنْبِئُونَكَ أَ حَقٌّ هُوَ ) * ) .
البته « حق » در اينجا در مقابل باطل نيست ، بلكه منظور اين است كه آيا اين مجازات و كيفر واقعيت دارد و تحقق مىيابد ؟ زيرا « حق » و « تحقق » هر دو از يك مادهاند البته حق در مقابل باطل اگر به معنى وسيع كلمه تفسير شود ، شامل هر واقعيت موجود مىگردد ، و نقطه مقابل آن معدوم و باطل است .
خداوند به پيامبرش دستور مىدهد كه در برابر اين سؤال با تاكيد هر چه بيشتر « بگو به پروردگارم سوگند اين يك واقعيت است و هيچ شك و ترديدى در آن نيست » ( * ( قُلْ إِي وَرَبِّي إِنَّه لَحَقٌّ ) * ) .
و اگر فكر مىكنيد ، مىتوانيد از چنگال مجازات الهى فرار كنيد اشتباه بزرگى كردهايد ، زيرا « هرگز شما نمىتوانيد از آن جلو گيرى كنيد ، و او را با قدرت خود ناتوان سازيد » ( * ( وَما أَنْتُمْ بِمُعْجِزِينَ ) * ) .
در واقع اين جمله با جمله فوق از قبيل بيان مقتضى و مانع است ، در جمله اول مىگويد مجازات مجرمان يك واقعيت است ، و در جمله دوم اضافه مىكند :
هيچ قدرتى نمىتواند جلو آن را بگيرد ، درست مانند آيات 8 و 9 سوره طور إِنَّ عَذابَ رَبِّكَ لَواقِعٌ ما لَه مِنْ دافِعٍ .
تاكيدهايى كه در آيه به چشم مىخورد قابل توجه است ، از يك سو « سوگند » ، و از سوى ديگر كلمه « ان » و « لام تاكيد » و از سوى سوم جمله « * ( وَما أَنْتُمْ بِمُعْجِزِينَ ) * » همه اينها تاكيد مىكند كه به هنگام ارتكاب جرمهاى سنگين مجازات الهى حتمى است .
در آيه بعد روى عظمت اين مجازات مخصوصا در قيامت تكيه كرده مىگويد :
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 314
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٣١٤