و در پايان آيه مىفرمايد : « مجازاتشان همين بس كه افرادى را كه ايمان به رستاخيز و لقاى ما ندارند به حال خود رها مىكنيم تا در طغيانشان حيران و سرگردان شوند » ، نه حق را از باطل بشناسند ، و نه راه را از چاه ( * ( فَنَذَرُ الَّذِينَ لا يَرْجُونَ لِقاءَنا فِي طُغْيانِهِمْ يَعْمَهُونَ ) * ) .
آن گاه اشاره به وجود نور توحيد در فطرت و عمق روح آدمى كرده مىگويد :
« هنگامى كه به انسان زيانى مىرسد ، و دستش از همه جا كوتاه مىشود ، دست به سوى ما دراز مىكند و ما را در همه حال در حالى كه به پهلو خوابيده يا نشسته يا ايستاده است مىخواند » ( * ( وَإِذا مَسَّ الإِنْسانَ الضُّرُّ دَعانا لِجَنْبِه أَوْ قاعِداً أَوْ قائِماً ) * ) آرى خاصيت مشكلات و حوادث دردناك ، كنار رفتن حجابها از روى فطرت پاك آدمى است ، در كوره حوادث تمام قشرهاى سياهى كه روى اين فطرت را پوشانده است مىسوزد و از ميان مىرود ، و براى مدتى ، هر چند كوتاه درخشش اين نور توحيدى آشكار مىگردد .
سپس مىگويد اما اين افراد ، چنان كم ظرفيت و بى خردند كه « به مجرد اينكه بلا و ناراحتى آنها را بر طرف مىسازيم ، آن چنان در غفلت فرو مىروند كه گويا هرگز از ما تقاضايى نداشتند » و ما نيز به آنها كمكى نكرديم ( * ( فَلَمَّا كَشَفْنا عَنْه ضُرَّه مَرَّ كَأَنْ لَمْ يَدْعُنا إِلى ضُرٍّ مَسَّه ) * ) « آرى اين چنين اعمال مسرفان در نظرشان جلوه داده شده است » ( * ( كَذلِكَ زُيِّنَ لِلْمُسْرِفِينَ ما كانُوا يَعْمَلُونَ ) * ) .
در اينكه چه كسى اعمال اين گونه افراد را در نظرشان جلوه و زينت مىدهد ، در ذيل آيه 122 سوره انعام جلد پنجم تفسير نمونه صفحه 428 بحث كردهايم و اجمال سخن اين است كه :
زينت دهنده خداوند است اما از اين طريق كه اين خاصيت را در اعمال
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 238
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٢٣٨