در اين مثال خداوند خود را خريدار و مؤمنان را فروشنده معرفى كرده ، و مىگويد « خداوند از مؤمنان جانها و اموالشان را خريدارى مىكند ، و در برابر اين متاع ، بهشت را به آنان مىدهد » ( * ( إِنَّ اللَّه اشْتَرى مِنَ الْمُؤْمِنِينَ أَنْفُسَهُمْ وَأَمْوالَهُمْ بِأَنَّ لَهُمُ الْجَنَّةَ ) * ) و از آنجا كه در هر معامله در حقيقت « پنج ركن اساسى » وجود دارد كه عبارتند از خريدار ، فروشنده ، متاع ، قيمت و سند معامله ، خداوند در اين آيه به تمام اين اركان اشاره كرده است .
خودش را « خريدار » و مؤمنان را « فروشنده » و جانها و اموال را « متاع » و بهشت را « ثمن » ( بها ) براى اين معامله قرار داده است .
منتها طرز پرداخت اين متاع را با تعبير لطيفى چنين بيان مىكند : « آنها در راه خدا پيكار مىكنند ، و دشمنان حق را مىكشند و يا در اين راه كشته مىشوند و شربت شهادت را مىنوشند ( * ( يُقاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّه فَيَقْتُلُونَ وَيُقْتَلُونَ ) * ) در حقيقت دست خدا در ميدان جهاد براى تحويل گرفتن اين متاع اعم از جان ، و يا اموالى كه در جهاد مصرف مىشود آماده است ! .
و به دنبال آن به « اسناد » معتبر و محكم اين معامله كه پنجمين ركن است اشاره كرده مىفرمايد : « اين وعده حقى است بر عهده خداوند كه در سه كتاب آسمانى تورات ، انجيل و قرآن آمده است » ( * ( وَعْداً عَلَيْه حَقًّا فِي التَّوْراةِ وَالإِنْجِيلِ وَالْقُرْآنِ ) * ) .
البته با توجه به تعبير ( * ( فِي سَبِيلِ اللَّه ) * ) به خوبى روشن مىشود كه خداوند خريدار جانها و تلاشها و كوششها و مجاهدتهاايست كه در راه او صورت ميگيرد يعنى در راه پياده كردن حق و عدالت و آزادى و نجات انسانها از چنگال كفر و ظلم و فساد .
سپس براى تاكيد روى اين معامله بزرگ اضافه مىكند « چه كسى وفادارتر
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 148
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص١٤٨