آنها و مطالبه وفاى به اين پيمان ، به سوى آنان فرستاديم « ( * ( لَقَدْ أَخَذْنا مِيثاقَ بَنِي إِسْرائِيلَ وَأَرْسَلْنا إِلَيْهِمْ رُسُلًا ) * ) .
همانطور كه در جلد اول گفته شد به نظر مىرسد كه اين پيمان همان است كه در آيه 93 سوره بقره به آن اشاره شده ، يعنى پيمان عمل به آنچه خدا بر آنها نازل كرده بود ( 1 ) .
سپس اضافه مىكند كه آنها نه تنها به اين پيمان عمل نكردند ، بلكه « هر زمان پيامبرى دستورى بر خلاف تمايلات و هوى و هوسهاى آنها مىآورد ، به شديدترين مبارزه بر ضد او دست مىزدند ، جمعى را تكذيب مىكردند و جمعى را كه با تكذيب نمىتوانستند از نفوذشان جلوگيرى كنند به قتل مىرساندند » ( * ( كُلَّما جاءَهُمْ رَسُولٌ بِما لا تَهْوى أَنْفُسُهُمْ فَرِيقاً كَذَّبُوا وَفَرِيقاً يَقْتُلُونَ ) * ) .
و اين است راه و رسم افراد منحرف خود خواه ، كه بجاى پيروى از رهبرانشان ، اصرار دارند رهبران ، تابع تمايلات و خواسته هايشان باشند ، و در غير اين صورت رهبرى و حتى حق حيات براى آنان قائل نيستند .
در جمله فوق « كذبوا » به صورت ماضى و « يقتلون » به صورت مضارع آمده است ، ممكن است علت آن علاوه بر ملاحظه تناسب لفظى آخر آيات قبل و بعد ، كه همگى به صورت مضارع آمده است ، اين باشد كه به حكم دلالت فعل مضارع بر استمرار ، مىخواهد ادامه اين روح را در آنها بيان كند كه تكذيب و قتل پيامبران يك حادثه اتفاقى در زندگى آنها نبود ، بلكه به صورت يك برنامه و مكتب درآمده بود ( 2 ) .
در آيه بعد اشاره به غرور نابجاى آنها در برابر اينهمه طغيان و جنايات كرده
هامش
( 1 ) تفسير نمونه جلد اول صفحه 246 .
( 2 ) در حقيقت جمله * ( فَرِيقاً كَذَّبُوا وَفَرِيقاً يَقْتُلُونَ ) * همانطور كه در مجمع البيان و تفاسير ديگر آمده است در اصل « كذبوا و قتلوا » و « يكذبون و يقتلون » بوده است .