بار ديگر « به آنها گفته مىشود پس بچشيد مجازات را به خاطر اينكه آن را انكار مىكرديد و كفر مىورزيديد » ! ( * ( قالَ فَذُوقُوا الْعَذابَ بِما كُنْتُمْ تَكْفُرُونَ ) * ) .
مسلما منظور از « وقوف در برابر پروردگار » اين نيست كه خداوند مكانى داشته باشد ، بلكه به معنى ايستادن در برابر صحنههاى مجازات او است - همانطور كه بعضى از مفسران گفتهاند - و يا كنايه از حضور در دادگاه الهى است ، همانطور كه انسان بهنگام نماز مىگويد من در برابر خداوند ايستادهام .
در آيه بعد اشاره به خسران و زيان منكران معاد و رستاخيز كرده ميفرمايد :
« آنها كه ملاقات پروردگار را انكار كردند مسلما گرفتار زيان شدند » ( * ( قَدْ خَسِرَ الَّذِينَ كَذَّبُوا بِلِقاءِ اللَّه ) * ) .
منظور از ملاقات پروردگار همانطور كه قبلا اشاره شد يا ملاقات معنوى و ايمان شهودى است ، ( شهود باطنى ) و يا ملاقات صحنههاى رستاخيز و پاداش و جزاى او است .
سپس مىگويد اين انكار براى هميشه ادامه نخواهد يافت ، و تا زمانى خواهد بود كه « ناگهان رستاخيز بر پا شود ، و آنها در برابر اين صحنههاى وحشتناك قرار گيرند و نتائج اعمال خود را با چشم خود ببينند ، در اين موقع فرياد آنها بلند مىشود : اى واى بر ما چقدر كوتاهى درباره چنين روزى كرديم » ؟ ! ( * ( حَتَّى إِذا جاءَتْهُمُ السَّاعَةُ بَغْتَةً قالُوا يا حَسْرَتَنا عَلى ما فَرَّطْنا فِيها ) * ) .
منظور از « ساعة » روز قيامت است و « بغتة » به معنى اين است كه بطور ناگهانى و جهشآسا كه هيچكس جز خدا وقت آن را نمىداند واقع مىشود ، و علت انتخاب اين نام ( ساعة ) براى روز قيامت يا بخاطر آن است كه با سرعت حساب مردم در آن ساعت انجام مىگيرد ، و يا اشاره به ناگهانى وقوع آن است كه در ساعتى برقآسا مردم از جهان برزخ منتقل به عالم قيامت مىشوند .
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 205
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٢٠٥