آنها در سطح جهانى بوده است ، زيرا اگر اتحاد و صميميتى در ميان آنها وجود مىداشت در طول تاريخ اين همه شاهد پراكندگى و بدبختى و در بدرى نبودند .
در ذيل آيه 14 همين سوره توضيح بيشترى در باره مسئله عداوت و دشمنى مداوم در ميان اهل كتاب ذكر كرديم .
و در قسمت اخير آيه اشاره به كوششها و تلاشهاى يهود براى برافروختن آتش جنگها و لطف خدا در مورد رهايى مسلمانان از اين آتشهاى نابود كننده كرده ، مىفرمايد : « هر زمان آتشى براى جنگ افروختند ، خداوند آن را خاموش ساخت و شما را حفظ از آن كرد » . ( * ( كُلَّما أَوْقَدُوا ناراً لِلْحَرْبِ أَطْفَأَهَا اللَّه ) * ) و اين در حقيقت يكى از نكات اعجاز آميز زندگى پيامبر اسلام ص است زيرا يهوديان از تمام مردم حجاز نيرومندتر ، و به مسائل جنگى آشناتر ، و داراى محكمترين قلعهها و سنگرها بودند ، علاوه بر اين قدرت مالى فراوانى داشتند كه در پيكارها به آنها كمك مىكرد ، تا آنجا كه قريش براى جلب كمك آنها كوشش مىكردند و اوس و خزرج هر كدام سعى داشتند كه پيمان دوستى و همكارى نظامى با آنها ببندند ، ولى با اينهمه ، چنان طومار قدرت آنها در هم پيچيده شد كه به هيچ وجه قابل پيشبينى نبود ، يهود بنى نضير و بنى قريظه و بنى قينقاع تحت شرائط خاصى مجبور به جلاى وطن شدند ، و ساكنان قلعههاى « خيبر » و سرزمين « فدك » تسليم گرديدند ، و حتى يهوديانى كه در پاره اى از بيابانهاى حجاز سكونت داشتند ، آنها نيز در برابر عظمت اسلام زانو زدند نه تنها نتوانستند مشركان را يارى دهند بلكه خودشان نيز از صحنه مبارزه كنار رفتند .
قرآن اضافه مىكند : « آنها براى پاشيدن بذر فساد در روى زمين تلاش و كوشش پىگير و مداومى دارند » . ( * ( وَيَسْعَوْنَ فِي الأَرْضِ فَساداً ) * ) « در حالى كه خداوند مفسدان را دوست نمىدارد » . ( * ( وَاللَّه لا يُحِبُّ الْمُفْسِدِينَ ) * )
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 452
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٤٥٢