و سرزمين ظهور اديان بزرگ ، و در طول تاريخ مدتها مركز توحيد و خداپرستى و نشر تعليمات انبياء بوده و به همين جهت نام سرزمين مقدس براى آن انتخاب شده است اگر چه گاهى به خصوص منطقه بيت المقدس نيز اين نام اطلاق مىشود ( همانطور كه در جلد اول صفحه 183 توضيح داده شد ) .
و از جمله * ( كَتَبَ اللَّه لَكُمْ ) * استفاده مىشود كه خداوند چنين مقرر داشته بود كه بنى اسرائيل در اين سرزمين مقدس به آرامش و رفاه زندگى كنند ( مشروط به اينكه آن را از لوث شرك و بتپرستى پاك سازند و خودشان نيز از تعليمات انبيا منحرف نشوند ) اما اگر اين دستور را به كار نبندند زيانهاى سنگينى دامان آنها را خواهد گرفت .
بنا بر اين اگر ملاحظه ميكنيم كه نسلى از بنى اسرائيل كه اين آيه خطاب به آنها بود بالآخره موفق به ورود در اين سرزمين مقدس نشدند بلكه چهل سال در بيابان سرگردان ماندند و نسل آينده آنها اين توفيق را يافت منافاتى با جمله « * ( كَتَبَ اللَّه لَكُمْ ) * » ( خداوند براى شما مقرر داشته ) ندارد ، زيرا اين تقدير مشروط بشرائطى بود كه آنها انجام ندادند همانطور كه در آيات بعد استفاده مىشود .
اما بنى اسرائيل در برابر اين پيشنهاد موسى - همانطور كه روش افراد ضعيف و ترسو و بى اطلاع است كه مايلند همه پيروزيها در سايه تصادفها و يا معجزات براى آنها فراهم شود و به اصطلاح لقمه را بگيرند و در دهانشان بگذارند « به او گفتند : اى موسى ! تو كه ميدانى در اين سرزمين جمعيتى جبار و زورمند زندگى مىكنند و ما هرگز در آن گام نخواهيم گذاشت تا آنها اين سرزمين را تخليه كرده و بيرون روند ، هنگامى كه آنها خارج شوند ما فرمان تو را اطاعت خواهيم كرد و گام در اين سرزمين مقدس خواهيم گذاشت » .
( * ( قالُوا يا مُوسى إِنَّ فِيها قَوْماً جَبَّارِينَ ) * ( 1 ) * ( وَإِنَّا لَنْ نَدْخُلَها حَتَّى يَخْرُجُوا مِنْها فَإِنْ يَخْرُجُوا مِنْها فَإِنَّا داخِلُونَ ) * ) .
هامش
( 1 ) بايد توجه داشت كه واژه « جبار » در اصل از ماده « جبر » بمعنى اصلاح كردن چيزى است كه توام با فشار و قهر باشد ، به همين جهت بستن استخوان شكسته را « جبر » مىگويند ولى بعدا از يك سو به هر نوع جبران و از سوى ديگر به هر نوع قهر و غلبه اطلاق شده است ( و اگر به خداوند نام « جبار » اطلاق مىشود يا بخاطر تسلط او بر همه چيز است و يا بخاطر اصلاح كردن هر موجود نيازمند به اصلاحى است ) .