و به همين دليل در مباحث اجتماعى اسلام روى هيچ اصلى به اندازه عدالت تكيه نشده است .
ملاحظه احاديث زير بعنوان نمونه براى درك اهميت اين موضوع كافى است .
پيامبر اسلام ص مىفرمايد :
اياكم و الظلم فان الظلم عند اللَّه هو الظلمات يوم القيامة
( 1 ) .
« از ظلم بپرهيزيد زيرا در روز رستاخيز كه هر عملى به شكل مناسبى مجسم مىشود ظلم در شكل ظلمت تجسم خواهد يافت و پرده اى از تاريكى ، اطراف ظالمان را فرا خواهد گرفت » و ميدانيم هر خير و بركتى هست در نور است و ظلمت منبع ، هر گونه عدم و فقدان مىباشد .
2 -
بالعدل قامت السماوات و الارض
: « آسمانها و زمين بر اساس عدل استوارند » ( 2 ) .
اين تعبير رساترين تعبيرى است كه در باره عدالت ممكن است بشود يعنى نه تنها زندگى محدود بشر در اين كره خاكى بدون عدالت برپا نميشود بلكه سرتاسر جهان هستى و آسمانها و زمين همه در پرتو عدالت و تعادل نيروها و قرار گرفتن هر چيزى در مورد مناسب خود برقرار هستند و اگر لحظه اى ، و به مقدار سر سوزنى ، از اين اصول منحرف شوند رو به نيستى خواهند گذارد .
شبيه همين مضمون را در حديث معروف ديگرى ميخوانيم كه ميفرمايد :
( الملك يبقى مع الكفر و لا يبقى مع الظلم
) : « حكومتها ممكن است كافر باشند و دوام يابند اما اگر ظالم باشند دوام
هامش
( 1 ) سفينة البحار ماده « ظلم » .
( 2 ) اين حديث از پيامبر اكرم ص نقل شده است ( تفسير صافى ذيل آيه 7 سوره الرحمن .