گواه بر اين مطلب اين است كه معمولا كسانى كه بالواسطه با شخص متوفى مربوط مىشوند ، مقدار ارثشان به اندازه همان واسطه است ، يعنى برادران و خواهران مادرى به اندازه سهم مادر مىبرند كه يكسوم است ، و برادران و خواهران پدرى ، يا پدر و مادرى ، سهم ارث پدر را مىبرند كه دو سوم است و چون آيه 12 در باره ارث برادران و خواهران روى يكسوم دور مىزند و آيه مورد بحث روى دو سوم ، روشن مىشود كه آيه سابق در باره آن دسته از برادران و خواهران است كه تنها از طريق مادر با متوفى مربوطند ، ولى آيه مورد بحث در باره برادران و خواهرانى است كه از طريق پدر ، يا پدر و مادر مربوط مىشوند به علاوه رواياتى كه از ائمه اهل بيت ع در اين زمينه وارد شده نيز اين حقيقت را اثبات مىكند و در هر حال چنانچه يك ثلث يا دو ثلث ارث به برادر يا خواهر تعلق گرفت باقى مانده طبق قانون اسلام ميان ساير ورثه تقسيم مىشود اكنون كه عدم منافات ميان دو آيه روشن شد به تفسير احكامى كه در آيه وارد شده است مىپردازيم :
قبلا بايد توجه داشت كه آيه بعنوان پاسخ سؤال در باره كلاله ( برادران و خواهران ) نازل شده است ( 1 ) .
لذا ميفرمايد : « از تو در اين باره سؤال ميكنند ، بگو خداوند حكم كلاله ( برادران و خواهران را ) براى شما بيان مىكند .
( * ( يَسْتَفْتُونَكَ قُلِ اللَّه يُفْتِيكُمْ فِي الْكَلالَةِ ) * ) .
سپس به چندين حكم اشاره مينمايد :
1 - هر گاه مردى از دنيا برود و فرزندى نداشته باشد و يك خواهر داشته باشد نصف ميراث او به آن يك خواهر مىرسد .
هامش
( 1 ) در باره معنى لغوى « كلاله » و اينكه چرا به برادران و خواهران ، كلاله گفته مىشود به طور مشروح در ذيل آيه 12 سوره نساء جلد سوم تفسير نمونه صفحه 296 بحث كردهايم .