را دستور داد كه به راه مكه و مدينه بروند و از اوضاع لشكر قريش اطلاعاتى بدست آورند .
دو بازرس محمد ص كه براى كسب اطلاع رفته بودند ، طولى نكشيد برگشتند ، و چگونگى قواى قريش را به پيغمبر ص رساندند ، و گفتند كه اين سپاه نيرومند تحت فرماندهى خود ابو سفيان است .
پيامبر ص پس از چند روز ، همه اصحاب و اهل مدينه را دعوت كرد و براى رسيدگى به اين وضع جلسه اى تشكيل داد ، و موضوع دفاع را آشكارا با آنها در ميان گذاشت ، سپس در اينكه در داخل مدينه به پيكار دست زنند ، و يا اينكه از شهر خارج شوند ، با مسلمانان به مذاكره پرداخت ، عده اى گفتند كه از مدينه خارج نشويم ، و در كوچههاى تنگ شهر با دشمن بجنگيم ، زيرا در اين صورت حتى مردان ضعيف و زنان و كنيزان نيز به لشكر مىتوانند كمك كنند .
« عبد اللَّه بن ابى » بعد از گفتن اين سخنان اضافه كرد : اى رسول خدا ! تا كنون هيچ ديده نشده است ما داخل حصارها و درون خانه خود باشيم ، و دشمن بر ما پيروز شود ! .
اين راى بخاطر وضع خاص مدينه در آن روز مورد توجه پيغمبر ص هم بود ، او نيز مىخواست در مدينه توقف كنند و در داخل شهر با قريش به مقابله پردازند ، ولى گروهى از جوانان و جنگجويان با اين راى مخالف بودند ، « سعد بن معاذ » و چند نفر از قبيله اوس ، برخاسته گفتند : اى پيامبر ! در گذشته كسى از عرب قدرت اينكه در ما طمع كند نداشته است ، با اينكه در آن موقع ما مشرك و بتپرست بوديم ، و هم اكنون كه تو در ميان ما هستى ، چگونه مىتوانند در ما طمع كنند ، نه ، حتما بايد از شهر خارج شده با دشمن بجنگيم ، اگر كسى از ما كشته شود شربت شهادت نوشيده است ، و اگر هم كسى نجات يافت به افتخار جهاد در راه خدا نائل شده است .
اين گونه سخنان و حماسهها طرفداران خروج از مدينه را بيشتر كرد بطورى
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 71
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٧١