هنگامى كه لاشههاى حيوانات و يا بدن انسان پس از مردن زير خاك دفن شود و همچنين مواد آلوده گوناگونى كه روى زمينها مىباشد ، در مدت نسبتا كوتاهى تجزيه شده و بر اثر حمله باكتريها كانون عفونت از هم متلاشى مىگردد ، مسلم است اگر اين خاصيت در خاك نبود كره زمين در مدت كوتاهى مبدل به يك كانون عفونت مىشد ، اصولا خاك خاصيتى شبيه مواد « آنتى بيوتيك » دارد و تاثير آن در كشتن ميكربها فوق العاده زياد است .
بنا بر اين خاك پاك نه تنها آلوده نيست بلكه از بين برنده آلودگيها است و مىتواند از اين نظر تا حدودى جانشين آب شود ، با اين تفاوت كه آب حلال است ، يعنى ميكربها را حل كرده و با خود مىبرد ، ولى خاك ميكربكش است .
اما بايد توجه داشت كه خاك تيمم كاملا پاك باشد همانطور كه قرآن در تعبير جالب خود مىگويد : « طيبا » .
قابل توجه اينكه تعبير به « صعيد » كه از ماده « صعود » گرفته شده اشاره به اين است كه بهتر است خاكهاى سطح زمين براى اين كار انتخاب شود ، همان خاكهايى كه در معرض تابش آفتاب و مملو از هوا و باكتريهاى ميكربكش است ، اگر چنين خاكى طيب و پاكيزه نيز بود ، تيمم با آن اثرات فوق را دارد بدون اينكه كمترين زيانى داشته باشد ( در ذيل آيه 6 سوره مائده نيز در اين باره سخن خواهيم گفت ) .
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 401
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٤٠١