( * ( فَمَنْ فَرَضَ فِيهِنَّ الْحَجَّ فَلا رَفَثَ وَلا فُسُوقَ وَلا جِدالَ فِي الْحَجِّ ) * ) .
« رفث » بر وزن « قفس » در اصل به معنى سخنى است كه متضمن مطلبى كه ذكر آن قبيح است بوده باشد ، اعم از آميزش جنسى و يا مقدمات آن ، سپس كنايه از جماع قرار داده شده است . ولى بعضى تصريح كردهاند واژه رفث تنها در صورتى به اين نوع گفتگوها اطلاق مىشود كه در حضور زنان باشد و اگر در غياب آنها باشد ، رفث ناميده نمىشود . ( 1 )
بعضى نيز اصل آن را به معنى تمايل عملى به زنان دانستهاند كه از مزاح و لمس و تماس شروع مىشود و به آميزش جنسى پايان مىگيرد . ( 2 )
« فسوق » به معنى گناه و خارج شدن از اطاعت خدا است . و « جدال » به معنى گفتگوى توأم با نزاع است ، و در اصل به معنى محكم پيچيدن طناب است و از آنجا كه طرفين گفتگوى آميخته با نزاع به يكديگر مىپيچند و هر كدام مىخواهد سخن خود را به كرسى بنشاند ، اين واژه در آن به كار رفته است .
به هر حال طبق اين دستور حاجيان به هنگام احرام ، نه حق نزديكى با همسران دارند و نه كلمات دروغ و فحش دادن ( گر چه اين كار در غير موقع احرام نيز حرام است ، ولى يكى از بيست و پنج امرى است كه محرم بايد ترك كند ) و همچنين از كارهايى كه بر آنها حرام است جدال است ، و سوگند خوردن ، خواه راست باشد يا دروغ ، و گفتن لا و اللَّه - بلى و اللَّه .
به اين ترتيب محيط حج بايد از تمتعات جنسى و همچنين انجام گناهان و گفتگوهاى بىفايده و جر و بحثها و كشمكشهاى بيهوده پاك باشد ، زيرا محيط عبادت و اخلاص و ترك لذايذ مادى است ، محيطى است كه روح انسان بايد از آن نيرو بگيرد و يكباره از جهان ماده جدا شود ، و به عالم ما وراء ماده راه يابد و در عين
هامش
( 1 ) تفسير كبير ، جلد 5 صفحه 164 .
( 2 ) التحقيق فى كلمات القرآن الكريم .