استفاده كرد ) .
7 - بعضى از نويسندگان اخير به اين آيه براى مساله تكامل انواع استدلال كردهاند و معتقدند كه آيه دلالت بر اين دارد كه « آدم » نخستين انسان نبود بلكه در زمان آدم انسانهاى بسيارى وجود داشتند كه خداوند آدم را از ميان آنها برگزيد و نسلى ممتاز از فرزندان او به وجود آورد .
و تعبير به « * ( عَلَى الْعالَمِينَ ) * » در آيه فوق را گواه بر اين معنى مىدانند و مىگويند : در عصر آدم عالميان يعنى « جامعه انسانى » وجود داشته . بنا بر اين مانعى ندارد كه انسان نخستين كه ميليونها سال قبل به وجود آمده از حيوانات ديگر تكامل يافته و « آدم » تنها يك انسان برگزيده بوده باشد ! ولى در برابر اين سخن بايد گفت كه هيچگونه دليلى در دست نيست كه منظور از « عالمين » در اينجا انسانهاى معاصر آدم بوده باشند بلكه ممكن است مجموع جامعه انسانيت در تمام طول تاريخ بوده باشد ، و بنا بر اين معنى آيه چنين مىشود : « خداوند از ميان تمام جامعه بشريت در طول تاريخ انسانهايى را برگزيد كه نخستين آنها آدم و سپس نوح و خاندان ابراهيم و خاندان عمران بود » و از آنجا كه اين برگزيدگان هر كدام در عصر و زمانى مىزيستهاند مىفهميم كه منظور از عالمين تمام جامعه انسانى در همه اعصار و قرون بوده است . بنا بر اين لزومى ندارد كه معتقد باشيم در عصر آدم انسانهاى زيادى وجود داشتهاند كه آدم از ميان آنها برگزيده شده باشد - دقت كنيد ! .
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 521
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٥٢١