همچنين منت و آزار و نيز نماز و روزه و ساير احكام و عقايد .
و در پايان آيه مىفرمايد : « و خداوند بر هر چيز قادر است » ( * ( وَاللَّه عَلى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ ) * ) .
هم آگاهى دارد نسبت به همه چيز اين جهان و هم قادر است لياقتها و شايستگيها را مشخص كند و هم متخلفان را كيفر دهد .
نكتهها :
1 - گاه تصور مىشود كه اين آيه با احاديث فراوانى كه مىگويد : نيت گناه ، گناه نيست مخالفت دارد .
ولى پاسخ آن روشن است ، زيرا آن احاديث مربوط به گناهانى است كه عمل خارجى دارد و نيت مقدمه آن است مانند : ظلم و دروغ و غصب حقوق ، نه گناهانى كه ذاتا جنبه درونى دارند و عمل قلبى محسوب مىشود ، ( مانند شرك و ريا و كتمان شهادت ) .
تفسير ديگرى نيز براى اين آيه وجود دارد و آن اينكه يك عمل ممكن است به صورتهاى مختلف انجام شود ، مثلا انفاق گاه براى خدا است و گاه براى ريا و شهرتطلبى ، آيه مىگويد : اگر نيت خود را آشكار سازيد و يا پنهان كنيد خداوند از آن با خبر است ، و بر طبق آن به شما جزا مىدهد و در واقع اشاره به همان مضمون روايت
لا عمل الا بنية
: « هيچ عملى جز به نيت نيست » ( 1 ) دارد .
2 - روشن است اينكه مىفرمايد : هر كس را بخواهد مىبخشد و هر كس را بخواهد عذاب مىكند ، خواستن بى دليل نيست ، بلكه بخشش او نيز دليلى دارد و دليلش شايستگى عفو در شخص مورد بخشش است ، و همچنين عدم بخشش و عذاب كردن .
هامش
( 1 ) وسائل الشيعه ، جلد 1 صفحه 33 .