چه كنيم كه شيطان از ما دور شود ؟ فرمود :
الصوم يسود وجهه ، و الصدقة تكسر ظهره ، و الحب فى اللَّه و المواظبة على العمل الصالح يقطع دابره ، و الاستغفار يقطع وتينه
« روزه روى شيطان را سياه مىكند ، و انفاق در راه خدا پشت او را مىشكند ، و دوست داشتن به خاطر خدا ، و مواظبت بر عمل صالح دنباله او را قطع مىكند ، و استغفار رگ قلب او را مىبرد » ! ( 1 ) .
در نهج البلاغه به هنگامى كه امير مؤمنان على ع فلسفه عبادات را بيان مىكند به روزه كه مىرسد چنين مىفرمايد :
و الصيام ابتلاء لاخلاص الخلق
: « خداوند روزه را از اين جهت تشريع فرموده كه روح اخلاص در مردم پرورش يابد » ! ( 2 ) .
و نيز در حديث ديگرى از پيامبر ص مىخوانيم :
ان للجنة بابا يدعى الريان لا يدخل فيها الا الصائمون
: « بهشت درى دارد به نام » ريان « ( سيراب شده ) كه تنها روزه داران از آن وارد مىشوند .
مرحوم صدوق در « معانى الاخبار » در شرح اين حديث مىنويسد انتخاب اين نام براى اين در بهشت به خاطر آن است كه بيشترين زحمت روزه دار از ناحيه عطش است ، هنگامى كه روزه داران از اين در وارد مىشوند چنان سيراب مىگردند كه بعد از آن هرگز تشنه نخواهند شد ( 3 ) .
اثر اجتماعى روزه
بر كسى پوشيده نيست . روزه يك درس مساوات و برابرى در ميان افراد اجتماع است ، با انجام اين دستور مذهبى ، افراد متمكن هم وضع گرسنگان و محرومان اجتماع را به طور محسوس در مىيابند ، و هم
هامش
( 1 ) بحار الانوار جلد 96 صفحه 255 .
( 2 ) نهج البلاغه كلمات قصار شماره 252 .
( 3 ) بحار الانوار جلد 96 صفحه 252 .