و در جاى ديگر از قول سليمان ع مىخوانيم : هذا مِنْ فَضْلِ رَبِّي لِيَبْلُوَنِي أَ أَشْكُرُ أَمْ أَكْفُرُ : « اين از فضل پروردگار من است او مىخواهد مرا آزمايش كند كه من در برابر اين نعمت شكرگزارى يا كفران مىكنم » ؟ ! ( سوره نمل آيه 40 ) توجه به چند نكته ديگر نيز در اينجا ضرورى است :
يكى اينكه لازم نيست همه مردم با همه وسائل آزمايش شوند ، بلكه ممكن است امتحان هر گروهى به چيزى باشد ، چرا كه تناسب با روحيهها و وضع فردى و اجتماعى مردم در اينجا شرط است .
ديگر اينكه ممكن است يك انسان از عهده پاره اى از امتحانات به خوبى بر آيد در حالى كه در برابر امتحانات ديگر سخت رفوزه شود .
و نيز ممكن است امتحان فردى ، وسيله امتحان ديگرى باشد ، مثلا خداوند كسى را با مصيبت فرزند دلبندش مورد آزمايش قرار مىدهد ، اين آزمايش پاى ديگران را هم به ميدان امتحان مىكشد كه آيا آنها در مقام همدردى بر مىآيند و در تخفيف آلام شخص مصيبت زده مىكوشند يا نه ؟
آخرين نكته اينكه : همانگونه كه اشاره كرديم امتحانات الهى ، جنبه عمومى و همگانى دارد و حتى پيامبران نيز از آن مستثنى نيستند ، بلكه آزمايش آنها با توجه به سنگينى مسئوليتشان به درجات سختتر از آزمايش ديگران است .
آيات سورههاى مختلف قرآن گوياى اين حقيقت است كه هر يك از پيامبران به سهم خود در كوران آزمايشهاى شديدى قرار گرفتند ، حتى جمعى از آنان قبل از رسيدن به مقام رسالت ، يك دوران طولانى از آزمايشهاى مختلف داشتند تا كاملا ورزيده شوند ، و براى رهبرى و هدايت خلق آمادگى كامل پيدا كنند .
در ميان پيروان مكتب انبياء نيز نمونههاى درخشانى از صبر و پايدارى در صحنه امتحان ديده مىشود كه هر كدام الگو و اسوه اى مىتواند باشد .
زن مسلمان باديه نشينى بود بنام « ام عقيل » كه دو ميهمان بر او وارد
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 534
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٥٣٤