و يا منظور اين است كه او از نژاد شما و هموطن شما است ، زيرا عربهاى جاهلى بر اثر تعصب شديد نژادى ممكن نبود زير بار پيامبرى از غير نژاد خود بروند ، چنان كه در آيه 198 و 199 سوره شعراء مىخوانيم : وَلَوْ نَزَّلْناه عَلى بَعْضِ الأَعْجَمِينَ فَقَرَأَه عَلَيْهِمْ ما كانُوا بِه مُؤْمِنِينَ : « اگر ما قرآن را بر مردى از غير عرب نازل ميكرديم و بر آنها مىخواند هرگز به او ايمان نمىآوردند » و اين براى آنها نعمت مهمى محسوب مىشد كه پيامبر از خودشان باشد .
البته اين براى آغاز كار بود ، اما سر انجام مساله نژاد و وطن ( جغرافيايى ) از برنامهها حذف شد و دستور اصلى و جاودانه اسلام كه « جهان » را وطن ، و « انسانيت » را نژاد معرفى مىكند ، اعلام گرديد .
بعد از ذكر اين نعمت به چهار نعمت ديگر كه از بركت اين پيامبر ، عايد مسلمين شد اشاره مىكند :
1 - « آيات ما را بر شما مىخواند » ( * ( يَتْلُوا عَلَيْكُمْ آياتِنا ) * ) .
« يتلوا » از ماده « تلاوت » به معنى پى در پى در آوردن است لذا هنگامى كه عباراتى پى در پى ( و روى نظام صحيح ) خوانده شود از آن تعبير به تلاوت مىكنند ، يعنى پيامبر ، سخنان خدا را روى نظام صحيح و مناسبى پى در پى بر شما مىخواند تا قلوبتان را آماده پذيرش معانى آن كند ، بنا بر اين تلاوت منظم و حساب شده پيامبر ص براى ايجاد آمادگى در برابر تعليم و تربيت است كه در جملههاى بعد به آن اشاره مىشود .
2 - « او شما را پرورش مىدهد » ( * ( وَيُزَكِّيكُمْ ) * ) .
« تزكيه » در اصل ( چنان كه راغب در مفردات گويد ) به معنى افزودن و نمو دادن است ، يعنى او با كمك گرفتن از آيات خدا بر كمالات معنوى و مادى ، شما مىافزايد ، و روحتان را نمو مىدهد ، گلهاى فضيلت را بر شاخسار وجودتان آشكار مىسازد و انواع صفات زشت را كه در عصر جاهليت ، جامعه شما را فرا
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 511
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٥١١