« آيا نمىبينيد كه خداوند مردم جهان را از زمان آدم تا به امروز به وسيله قطعات سنگى . . . امتحان كرده است ، و آن را خانه محترم خود قرار داده ، سپس به آدم و فرزندانش دستور داد كه به گرد آن طواف كنند » .
كوتاه سخن اينكه : آيات قرآن و روايات اين تاريخچه معروف را تاييد مىكند كه خانه كعبه نخست به دست آدم ساخته شد ، سپس در طوفان نوح فرو ريخت ، و بعد به دست ابراهيم و فرزندش اسماعيل تجديد بنا گرديد ( 1 ) .
در دو آيه اخير از آيات مورد بحث ، ابراهيم و فرزندش اسماعيل ، پنج تقاضاى مهم از خداوند جهان مىكنند ، اين تقاضاها كه به هنگام اشتغال به تجديد بناى خانه كعبه صورت گرفت به قدرى حساب شده و جامع تمام نيازمنديهاى زندگى مادى و معنوى است كه انسان را به عظمت روح اين دو پيامبر بزرگ خدا كاملا آشنا مىسازد :
نخست عرضه مىدارند : « پروردگارا ! ما را تسليم فرمان خودت قرار ده » ( * ( رَبَّنا وَاجْعَلْنا مُسْلِمَيْنِ لَكَ ) * ) .
بعد تقاضا مىكنند « از دودمان ما نيز امتى مسلمان و تسليم در برابر فرمانت قرار ده » ( * ( وَمِنْ ذُرِّيَّتِنا أُمَّةً مُسْلِمَةً لَكَ ) * ) .
سپس تقاضا مىكنند « طرز پرستش و عبادت خودت را به ما نشان ده ، و ما را از آن آگاه ساز » ( * ( وَأَرِنا مَناسِكَنا ) * ) .
تا بتوانيم آن گونه كه شايسته مقام تو است عبادتت كنيم .
بعد از خدا تقاضاى توبه كرده ، مىگويند : « توبه ما را بپذير و رحمتت را متوجه
هامش
( 1 ) نويسنده تفسير المنار اين موضوع را به كلى انكار كرده و نخستين بنيانگذار خانه كعبه را ابراهيم و اسماعيل مىداند در حالى اين سخن نه تنها با روايات و تاريخ سازگار نيست با خود آيات قرآن نيز نمىسازد .