بودند ، بايد به آنها نيز فهمانده شود كه برنامه شما هيچ ارتباطى با برنامه اين پيامبر بزرگ بتشكن ندارد .
در آيه مورد بحث نخست مىگويد : « بخاطر بياوريد هنگامى را كه خداوند ابراهيم را با وسائل گوناگون آزمود و او از عهده آزمايش به خوبى بر آمد » ( * ( وَإِذِ ابْتَلى إِبْراهِيمَ رَبُّه بِكَلِماتٍ فَأَتَمَّهُنَّ ) * ) .
آرى اين آيه از مهمترين فرازهاى زندگى ابراهيم ع يعنى آزمايشهاى بزرگ او و پيروزيش در صحنه آزمايشها سخن مىگويد ، آزمايشهايى كه عظمت مقام و شخصيت ابراهيم را كاملا مشخص ساخت ، و ارزش وجود او را آشكار كرد .
هنگامى كه از عهده اين آزمايشها بر آمد ، خداوند مىبايد جايزه اى به او بدهد « فرمود : من تو را امام و رهبر و پيشواى مردم قرار دادم » ( * ( قالَ إِنِّي جاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِماماً ) * ) .
« ابراهيم تقاضا كرد كه از دودمان من نيز امامانى قرار ده » تا اين رشته نبوت و امامت قطع نشود و قائم به شخص من نباشد ( * ( قالَ وَمِنْ ذُرِّيَّتِي ) * ) .
اما خداوند در پاسخ او « فرمود : پيمان من ، يعنى مقام امامت ، به ظالمان هرگز نخواهد رسيد » ( * ( قالَ لا يَنالُ عَهْدِي الظَّالِمِينَ ) * ) .
تقاضاى تو را پذيرفتم ، ولى تنها آن دسته از ذريه تو كه پاك و معصوم باشند شايسته اين مقامند !
نكتهها :
در اينجا چند موضوع مهم است كه بايد دقيقا بررسى شود :
1 - منظور از « كلمات » چيست ؟
از بررسى آيات قرآن و اعمال مهم و چشمگيرى كه ابراهيم انجام داد و مورد تحسين خداوند قرار گرفت ، چنين استفاده مىشود كه مقصود از « كلمات » ( جمله هايى