( * ( ذلِكَ بِما عَصَوْا وَكانُوا يَعْتَدُونَ ) * ) .
نكتهها :
1 - منظور از « مصر » در اينجا كجاست ؟
بعضى از مفسران معتقدند كه « مصر » در اين آيه اشاره به همان مفهوم كلى شهر است ، يعنى شما اكنون در اين بيابان در يك برنامه خودسازى و آزمايشى قرار داريد ، اينجا جاى غذاهاى متنوع نيست ، برويد به شهرها گام بگذاريد كه در آنجا همه اينها هست ، ولى اين برنامه خود سازى در آنجا نيست .
دليل آن را اين مىدانند كه بنى اسرائيل نه تقاضاى بازگشت به « مصر » را داشتند و نه هرگز به آن باز گشتند ( 1 ) .
بعضى ديگر همين تفسير را انتخاب كرده و بر آن افزودهاند كه منظور اين است ماندن شما در بيابان و استفاده از اين غذاى غير متنوع به خاطر ضعف و زبونى شما است ، نيرومند شويد و با دشمنان پيكار كنيد و شهرهاى شام و سرزمين مقدس را از آنها بگيريد تا همه چيز براى شما فراهم گردد ( 2 ) .
سومين تفسيرى كه براى اين آيه ذكر شده ، اين است كه منظور همان كشور مصر است يعنى شما اگر از غذاهاى غير متنوعى در اين بيابان بهره مىگيريد در عوض ايمان داريد و آزاد و مستقل هستيد اگر نمىخواهيد بر گرديد و باز هم برده و اسير فرعونيان يا امثال آنها شويد ، تا از باقيمانده سفره آنها ، از غذاهاى متنوعشان بهره گيريد ، شما به دنبال شكم و خورد و خوراكيد ، هيچ نمىانديشيد كه آن روز برده و اسير بوديد ، و امروز آزاديد و سر بلند در واقع اگر شما محروميت
هامش
( 1 ) بعلاوه تنوين مصرا دليل بر نكره بودن آن است ، بنا بر اين نمىتواند اشاره به كشور معروف مصر باشد .
( 2 ) تفسير المنار ذيل آيه .