انبياء و اوصياء چنين نبوده است ، و اثر كار و فعاليت رسالت آنها در همهء جوامع بشرى در روى زمين نمودار نگشته است .
46 ، 48 - أيّها النّاس ، إنّي قد بثثت لكم المواعظ الَّتي وعظ الأنبياء بها أممهم ، و أدّيت إليكم ما أدّت الأوصياء إلى من بعدهم و أدّبتكم بسوطي فلم تستقيموا و حدوتكم بالزّواجر فلم تستوسقوا . . . ( اى مردم ، من همه آن موعظهها را كه پيامبران به امّتهاى خود نموده بودند به شما ابلاغ كردم و آنچه را كه جانشينان آنان پس از رحلت انبياء عليهم السلام از اين دنيا به مردم رسانده بودند براى شما ادا كردم و با اين تازيانهام شما را تأديب نمودم ولى شما استقامت در راه دين نورزيديد ، من با نصايح و عوامل بازدارنده از معاصى و انحرافات جلوگيرى كردم ، شما نظم و انتظام نپذيرفتيد . . . ) شخصيتى ملكوتى با عشق به حق و عدالت ، با جدىترين تصميم و كار و پاكترين نيتها و روشنترين وجدان و با كاملترين عقل [ على بن ابي طالب ( ع ) ] در ميان مشتى خودخواه ، جاهل ، كوته بين ، اينست شگفت انگيزترين پديده اى كه تاريخ بشرى به خود ديده است تنها نويسندهء اين سطور نيست كه با ياد آوردن اين پديدهء اندوهبار در دريايى از شگفتى فرو مىرود ، بلكه هر كسى كه اطلاع از هدف اعلاى زندگى انسانى و اصول و مبانى و ارزشها و عوامل و عناصر شخصيتهاى تكامل يافته داشته باشد ، همچنين تلخىها و ناگوارىهاى زندگى چنين انسانها را در محيطهاى اجتماعى نامناسب و غوطه ور در جهل و خودخواهى و انواع پستىها درك كند ، محال است خود را از شگفت زدگى عميق نجات بدهد . يكى از آن متفكران انسان شناس ، جبران خليل جبران است كه بعضى از عبارات او را در مجلد اول از همين ترجمه و تفسير آوردهايم .
به جهت اهميت شديد نظريهء او را به طور كاملتر در بارهء امير المؤمنين عليه السلام در اين مورد نيز مىآوريم : [ « محبت سه نفر از بزرگان انسانيت قلب جبران خليل را پر
ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي ) — صفحة 300
مساهمون: محمد تقي جعفري
ص٣٠٠