الملائكة . . . ( اگر اى كسى كه در توصيف پروردگارت خود را به زحمت و تصنع وادار كرده اى راست مىگويى ، جبرئيل و ميكائيل و سپاه فرشتگان مقرب را . . . توصيف كن . . . )
عدهء فراوانى از اشخاص بودهاند و هستند كه به جهت ناتوانى از درك ذات خداوندى
وجود بديهى آن ذات اقدس را منكر مىشوند يا در آن ترديد روا مىدارند .
يكى از بهانههاى نابخردانه كه باعث شده است عده اى فراوان از اشخاص كه به جاى تحصيل معرفت و حكمت ، كارمندى اين دو حقيقت ( معرفت و حكمت ) را براى خود انتخاب نمودهاند ، به جهت ناتوانى از درك ذات خداوندى ، قيافهء ترديد در بارهء وجود خدا يا انكار آن وجود بديهى را به خود مىگيرند و از اين راه يك نمرهء عالى در مقام انديشه به خود مىدهند و سپس در درون خود مجسمه اى از قهرمان علم و فلسفه از خود مىسازند و دور آن طواف مىكنند و آن قدر راه گوش خودشان را با تعريف و تمجيد غرض ورزان و ناآگاهان و قدرتهاى اداره كنندهء آنان مىگيرند كه صداى سازندهء :
نردبان خلق اين ما و من است
عاقبت زين نردبان افتادن است
هر كه بالاتر رود ابله تر است
كاستخوان او بتر خواهد شكست
نمىشنوند . و نمىشنوند كه :
گوش باز و چشم باز و اين عما
حيرتم از چشم بندى خدا
امير المؤمنين در اين خطبهء مباركه براى نجات دادن كسانى كه در اين لجن خودخواهى دست و پا مىزنند و براى جلوگيرى از نزديك شدن ساده لوحانى كه به وسيله اين گمراهان ضد علم و معرفت ، به اين لجن نزديك مىشوند مىفرمايد : تو اى خودخواه تصنع پرست كه توانايى توصيف مخلوقات خداوندى را مانند جبرئيل و