مشاهده خواهيم كرد با كمال صراحت و با تأكيد جدى شمول رسالت انبياء و ديگر پيشوايان الهى را بر هر دو قلمرو دنيوى و اخروى بشر مطرح نموده و آن همه دلائل و شواهد اثبات كنندهء وحدت دنيا و آخرت در دين چه به معناى متن كلى دين الهى كه از حضرت نوح عليه السلام به اين طرف مقرر شده است و چه به معناى دين اسلام به اصطلاح خاص آن كه با كمال وضوح بيان شده است ، موردى براى شوخى و اصطلاح بافى و تحريف حقايق و بذله گويى و خودخواهى باقى نگذاشته است .
همان گونه كه مىدانيم ، در دوران معاصر عواملى باعث شده است كه نويسندگانى پيدا شده و از محدود ساختن قلمرو دين در زندگى اخروى ، زندگانى دنيوى را بىنياز از دين معرفى مىنمايند . نام اين طرز تفكر را سكولاريسم مىنامند .
و بدان جهت كه از با اهميتترين حقايقى كه در سخنان و نامهها و سخنان حكيمانهء امير المؤمنين على عليه السلام ، تعميم دين براى تنظيم و اصلاح هر دو قلمرو دنيا و آخرت مىباشد ، لذا لازم ديديم كه در شرح اين خطبه ، يك بحث مبسوطى در بارهء بررسى و نقد تفكراتى كه دين را تنها براى اصلاح آخرت محدود مىكند ، داشته باشيم .
پيش از ورود به اين مبحث ، مقدمه اى را كه تذكر به آن ضرورى به نظر مىرسد ، مطرح مىنماييم . اين مقدمه در بارهء ارزيابى ايجاد دگرگونى در مفاهيم فرهنگ يك جامعه بوسيلهء الفاظ وارداتى مانند سكولاريسم و پلوراليسم است كه مسئله اى بسيار حسّاس مىباشد .
ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي ) — صفحة 39
مساهمون: محمد تقي جعفري
ص٣٩