مىشود به هم پيوستهاند ! پس مفاد خبر مزبور به طور صريح مطابق اين ترتيب و مساعد با نظام هيئت جديد است و بس ! و اين وضعيت در قرون متمادى عمر نظام شمسى ما ، سابقه دارد و بسيار اتفاق مىافتد .
« فانديك » در كتاب النقش فى الحجر خود در باب « مريخ » مىنويسد : « فلك و مدار مريخ شكل اهليلجى و خيلى مستطيل است و از اين رو گاهى خيلى به ما نزديك و گاهى بسيار دور مىشود و در اين صورت موقعيت براى زيج و رصد خيلى مناسب است » .
و نيز در ترجمهء كتاب « فيلكس ورنه » آمده است : هر قدر مريخ در جلوى خورشيد به ما نزديكتر شود ، جرم آن در نظر ما بزرگتر مىنمايد ، زيرا در اين موقع خيلى به زمين ما نزديك است و اين وضعيت درهر دو سال و پنجاه روز ، يك بار اتفاق مىافتد - و بديهى است كه نزديكى به زمين ملازم با نزديكى به ماه است - و در كتاب حدائق النجوم مىگويد : كرهء مريخ موقعى كه در نزديكترين نقطهء بُعد خود ، نسبت به زمين مىرسد ، در نظر ما 25 بار بزرگتر از موقعى است كه در دورترين نقطهء بُعد باشد .
با ملاحظهء مطالب مزبور ، معلوم شد كه ممكن است كرهء مريخ به اندازهاى به كره ماه نزديك شود كه تصور شود بدان پيوسته است - مطابق مفاد خبر مزبور - و در اين هنگام است كه به واسطهء قرب مسافت ستارهء مريخ به نظر ما در نهايت عظمت و تلألؤ و روشنى است و اين قسمت از خبر حضرت على عليه السلام كه مىفرمايد :
« و ظهر تلالؤ المريخ »
ناظر به همين معنا و مؤيد همين مدعاست و ممكن است بگوييم موقعى كه امام على عليه السلام اين كلام را مىفرمود ، از جمله مواقعى بود كه قمر در مرحلهء تربيع و مريخ در نزديكترين نقطهء مدار خود نسبت به زمين بوده است ، و به طورى كه بيان كرديم در نظر اشخاصى كه متوجه بودهاند ، نهايت عظمت و تلألؤ را داشته است .
اسلام و هيئت (فارسى) — صفحة 332
مساهمون: خسرو شاهى
ص٣٣٢