ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي ) — صفحة 203

بهتر اين نبود كه وقتى كه داخل باغت شدى بگوئى : اينست آنچه خدا خواسته است [ مشيت او بوجود آورده است ] و هيچ قوه اى نيست مگر به سببيت خدا . ) در اين آيهء شريفه مىبينيم كه خداوند بوجود آمدن باغ بوسيلهء درختان و زراعت را به مشيت خداوندى نسبت مىدهد با اين كه قطعا صاحب باغ زحمتها كشيده و كوششها نموده و آن محل را به صورت باغ در آورده يا باغ بودن آن را ادامه داده است . پس مىبينيم مشيت خداوندى بر اجراى قوانين هستى بر طبق اعمال اختيارى انسانها بجريان افتاده است . * ( إِنَّ الله لا يَسْتَحْيِي أَنْ يَضْرِبَ مَثَلًا ما بَعُوضَةً فَما فَوْقَها فَأَمَّا الَّذِينَ آمَنُوا فَيَعْلَمُونَ أَنَّه الْحَقُّ مِنْ رَبِّهِمْ وَأَمَّا الَّذِينَ كَفَرُوا فَيَقُولُونَ ما ذا أَرادَ الله بِهذا مَثَلًا يُضِلُّ بِه كَثِيراً وَيَهْدِي بِه كَثِيراً وَما يُضِلُّ بِه إِلَّا الْفاسِقِينَ ) * ( 1 ) ( خداوند از اين كه مثلى از مگس و بالاتر از آن [ را براى هدايت مردم ] بياورد ، شرم نمىكند . پس كسانى كه ايمان آورده‌اند مىدانند كه اين مثل حق از طرف پروردگار آنان مىباشد و اما كسانى كه كفر ورزيده‌اند مىگويند مقصود خدا از اين مثل چيست كه اشخاص فراوانى را گمراه و عدهء فراوانى را هدايت مىنمايد [ و خداوند متعال ] گمراه نمىكند مگر كسانى را كه [ به اختيار خود ] منحرف ميشوند ) سه - غصه و اندوه فراوانى كه پيامبر اكرم صلى اللَّه عليه و آله و سلم به جهت مقاومت تبهكاران در برابر رسالت آن بزرگوار و عدم پذيرش عوامل رشد و كمال تحمل مىفرمودند . آيات مربوط به اين مسئله فراوان است . از آن جمله - 1 - * ( وَقالَ الَّذِينَ كَفَرُوا أَ إِذا كُنَّا تُراباً وَآباؤُنا أَ إِنَّا لَمُخْرَجُونَ . لَقَدْ وُعِدْنا هذا نَحْنُ وَآباؤُنا مِنْ قَبْلُ إِنْ هذا إِلَّا أَساطِيرُ الأَوَّلِينَ . قُلْ سِيرُوا فِي