آن بر اعلاميهء جهانى حقوق بشر از ديدگاه اسلام ، بطور مشروح مطرح كردهايم ، كرامت طبيعى كه خداوند به عموم انسانها عنايت فرموده است - * ( وَلَقَدْ كَرَّمْنا بَنِي آدَمَ وَحَمَلْناهُمْ فِي الْبَرِّ وَالْبَحْرِ وَرَزَقْناهُمْ مِنَ الطَّيِّباتِ وَفَضَّلْناهُمْ عَلى كَثِيرٍ مِمَّنْ خَلَقْنا تَفْضِيلًا ) * ( 1 ) ( ما فرزندان آدم را تكريم كرديم و آنانرا در خشكى و دريا به جريان انداختيم و از مواد پاكيزه به آنان روزى نموديم و به مقدارى فراوان از آنچه كه آفريديم برترى داديم . ) از نظر عظمت و ارزش قابل مقايسه با كرامت ناشى از تقوى نيست . كرامت طبيعى كه براى همهء انسانها عنايت شده است [ مگر آن كسانى كه به جهت انحراف از اخلاق و ارزشهاى انسانى ، قابليت پذيرش كرامت را از دست دادهاند ] در نتيجهء تلاش و تكاپوى اختيارى بدست نيامده است و به همين جهت اغلب مردم آن را نمىشناسند و از آن بهره بردارى نمىكنند -
ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي ) — صفحة 134
مساهمون: محمد تقي جعفري
ص١٣٤
اى گران جان خوار ديدستى مرا
ز ان كه بس ارزان خريدستى مرا
هر كه او ارزان خرد ارزان دهد
گوهرى طفلى به قرص نان دهد
در صورتى كه كرامتى كه در نتيجهء كوششها و تلاشها و رياضتها بدست مىآيد ، داراى عظمت و ارزش فوق العاده اى است . اين كرامت است كه انسان را برازندهء تقرب ببارگاه الهى مىنمايد ، چنان كه خود آيهء شريفه با جملهء * ( إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِنْدَ الله أَتْقاكُمْ ) * اشاره مىنمايد ، ولى آن كرامت طبيعى خود به خود موجب تقرب به بارگاه خداوندى نمىباشد .
هامش
( 1 ) . الاسراء آيه 70 .