ستاره شناسان بعد از اين كشف بآنتنهائى كه جهت تنظيم و شرح و توسعهء اين امواج و جدا كردن آنهايى كه مركز زمينى داشتند از آنها كه از آسمان مىآمدند متوجّه شدند و بالاخره موفّق شدند محلّ فضائى آنها را تعيين كنند .
گر چه جنگ زودرس دنبالهء اين كارها را قطع كرد ولى وسائلى در دسترس نجوم راديوئى قرار داد كه تا آن روز فاقد آن بود . رادارها با آنتنهاى بىشمارى كه به شكل يك كاسهء مشبّك فلزّى بود و براى هدايت هواپيماها به كار مىرفت بعد از پايان جنگ به زودى بسوى ستارهها نشانه گيرى شد و اوّلين راديو تلسكوپها را بوجود آورد .
بلطف اين مسائل انسان توانست منابع راديوئى بىشمارى را در آسمان كشف كند . از اين منابع راديوئى آنها كه قويتر مىتوان به آسانى محلّ سماوىشان را تعيين كرد و به اين ترتيب موفّق به تنظيم نقشه اى شدهاند كه بيش از هزار منبع راديوئى را شامل مىشود .
واقعيّت شگفت انگيزيست كه سر چشمههاى راديوئى خيلى بندرت به شكل يك ستارهء قابل رؤيت به نظر مىآيند و بطور كلَّى آنها كه از نظر انتشار امواج قويترند ابرهاى تيره و كدرى مىباشند كه حامل ذرّات الكتريكى هستند كه نمىتوان با تلسكوپ آنها را مشاهده كرد . چند سحابى و يا چند اختر از كهكشان ما كه با چشم غير مسلَّح ديده ميشوند بطور كلَّى فاصله شان نزديك است بخصوص خورشيد كه از همه نزديكتر مىباشد حالت استثنائى دارند . با وجود اين همه منبع راديوئى فراوان ، قدرت پاسخ به اين پرسش كه اين اجرام فلكى چيستند و با كدام يك از كرات مطابقت دارند تا حال ممكن نگرديده است .
همين موضوع ستاره شناسان را براى انجام يك برنامهء تجسّسى فوق العاده صريح و مشخّص تشويق و راهبرى مىكند : راديو تلسكوپهاى بزرگ « پارك در استراليا - جودرل بانك در انگلستان و اوون ريور در ايالات متّحدهء آمريكا » دارند در راه مشخّص كردن وضع منابع راديوئى روى يك نقشهء روشن و جدول بندى شده تلاش ميكنند . همزمان با اين كوشش در رصد خانهء كوه پالومار با دستگاههاى عكس بردارى بسيار قوى مشغول عكس گرفتن از اين قسمتهاى آسمان هستند . با تطبيق اين دو نقشه براى انسان اين مسأله كه كدام يك از اختران اين امواج را مىفرستد روشن مىگردد . به اين ترتيب بالاخره مسألهء مكان يا بى در فضا حلّ مىشود .
ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي ) — صفحة 74
مساهمون: محمد تقي جعفري
ص٧٤