ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي ) — صفحة 66

اوّل معانى است ، ركن دوم الفاظ است كه با كمترين تغيير در آنها قرآن از اعجاز مىافتد . ما سخنان پيامبر اسلام را اگر چه در حدّ اعلاى فصاحت و بلاغت است ، ولى معجزه نمىدانيم . امّا الفاظ قرآن همان گونه كه از خدا نازل شده است ، مقوّم اعجاز قرآن است . ( 1 ) پس از اين مسئله ، مطلبى كه اين جانب مطرح كردم موضوع فرزندى حضرت عيسى عليه السّلام به خدا است كه مسيحيان بر آن اصرار مىورزند آقاى هانس كونگ پاسخ داد كه منظور فرزند طبيعى نيست ، بلكه اين مفهوم بيان - كنندهء تقرّب ارزشى آن حضرت به خدا است . اين جانب پاسخ دادم كه اگر چه اين تعبير براى معنائى كه مىكنيد مناسب است ، ولى اين نظريّهء چرا ساير پيامبران مانند حضرت آدم و نوح و ابراهيم ، و موسى و محمّد صلَّى اللَّه عليهم را فرزندان خدا نمىداند زيرا آن بزرگواران نيز عاليترين تقرّب ارزشى را به خدا داشته‌اند . حتّى بيك معنى در اسلام همهء انسانها مانند دودمان خداوندى مىباشند : الخلق كلَّهم عيال اللَّه و أحبّهم إليه أنفعهم لهم . ( مردم همه دودمان [ خاندان ] خداوندى هستند و محبوبترين آنان نزد خدا سودمندترينشان به دودمان خداوندى است . ) در اين سمينار آقاى هانس كونگ مطالبى مفيد ابراز داشتند كه از آن جمله است : 1 - فقط مذهب و اخلاق است كه ايجاد كنندهء وحدت ميان انسانهاى همهء جوامع است . اين حقيقتى است كه به نظر اين جانب همهء ارباب اديان الهى و خردمندان و پاكدلان و روشن ضميران جامعهء بشريّت آن را مىپذيرند . حتّى كسانى كه به عللى هنوز هويّت و مختصّات عالى انسانى مذهب و اخلاق را درك نكرده‌اند ، نيز مىدانند كه اگر بخواهند فكرى براى ايجاد هماهنگى و وحدت ميان انسانها بنمايند ، حتما بايد از عواملى ما فوق تفكَّرات و خواسته‌هاى طبيعى بشرى استفاده شود ، اين عوامل جز در مذهب كه اخلاق والاى انسانى را در بر دارد ، پيدا نمىشود .