انتخاب هدفها و وسيلهها داده است ، روشن مىگردد . و هنگامى كه بشر با استفاده از نيروى اختيار در مسيرى مخالف خواستهء خداوندى قدم برميدارد ، شبيه به اين است كه در برابر ارادهء خداوندى مقاومت نموده است . و با توجّه به اين كه تخلَّف از ارادهء تكوينى خداوندى امكان ناپذير است ، قطعا مقصود امام عليه السّلام ارادهء تشريعى است كه به معناى خواستن و بيان صلاح و فساد انسان است كه خود بايد با كمال علم و اختيار براى توجيه « حيات معقول » خود ، آن دو را در نظر بگيرد . وقتى كه بشر با علم به خواستهء تشريعى خداوندى كه همواره متعلَّق به رشد و صلاح انسانى است ، با اختيارى كه دارد ، راه فساد و ركود را پيش مىگيرد ، در برابر آن خواستهء تشريعى امتناع مىورزد . و خلاصه فرمودهء امام با نظر به دلائل عقلانى و ديگر منابع اسلامى ، رهائى و آزادى انسان در ساختن « حيات معقول » خويشتن است ، نه اين كه خداوند در كارهاى اختيارى انسانها قدرت و سلطه اى ندارد . البتّه اين تفسير مبنى بر اينست كه مقصود از ما خلق انسان باشد و الَّا بايد گفت در نقل كلمات روايت اشتباهى صورت گرفته است . مولوى در ديوان شمس اين معنى را بسيار زيبا مطرح نموده است .
كجا خواهى ز چنگ ما بريدن
كه داند دام قدرت را دريدن
چو پايت نيست تا از ما گريزى
بنه گردن رها كن سر كشيدن
دوان شو سوى شيرينى ز غوره
به باطن گر همى دانى دويدن
رسن را مىگزى اى صيد بسته
نبرّد اين رسن هيچ از گزيدن
نمىبينى سرت اندر زه ما است
كمانى بايدت از زه خميدن
چه جفته مىزنى كز بار رستم
يكى دم هشتمت بهر چريدن
دل دريا ز بيم و هيبت ما
همى جوشد ز موج و از طپيدن
كه سنگين اگر آن زخم يابد
ز بند ما نيارد بر جهيدن
فلك را تا نگويد امر ما بس
بگرد خاك ما بايد تنيدن
در يكى از آيات قرآن مجيد مىفرمايد :