ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي ) — صفحة 108

6 - ذكر خداوندى در مرز زندگى و مرگ كه جنگ و كارزار ميان انسانها است - * ( يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذا لَقِيتُمْ فِئَةً فَاثْبُتُوا وَاذْكُرُوا الله كَثِيراً ) * ( 1 ) اى مردمى كه ايمان آورده‌ايد ، هنگامى كه با گروهى [ از دشمنانتان ] روياروى شديد ، مقاومت نمائيد و فراوان به ذكر خدا باشيد هر دو طرف خصومت در ميدان كارزار در مرز زندگى و مرگ قدم برمىدارند ، آيا هيچ عاملى غير از ذكر الله مىتواند احساس ضعف و قدرت را تعديل نمايد اگر ما در تاريخ طولانى ، جنگ طرفداران حقّ و باطل را مطالعه كنيم به اين نتيجه خواهيم رسيد كه حاميان حقّ كه اغلب قدرت كمترى داشتند ، مخصوصا با نظر به تقيّد و پاىبندى آنان به اصول و ارزشهاى انسانى كه دستهاى آنان را از تعدّى و تجاوز مىبست ، همواره با ذكر خداوندى و به ياد او بودن در برابر حاميان باطل و دشمنان حقّ مقاومت نموده‌اند . اگر هم شكست جسمانى در كارزار نصيب آنان گشته است ، چنان كه خود نيز يقين و ايمان داشتند همواره پرچم پيروزى حقّ را در طول تاريخ در اهتزاز نگه داشته‌اند و امّا رفتار حاميان باطل و گلهاى سر سبد حيوانات درنده و عاشقان تنازع در راه بقاى خود و محو ديگران از صفحهء وجود ، در جنگ چه بوده است چون اين گروه هرگز به ياد خدا نبوده‌اند ، نه تنها در ميادين كارزار هيچ اصلى از اصول انسانيّت را مراعات نكرده‌اند و نخواهند كرد ، بلكه مىتوان گفت ميادين جنگ و كارزارها براى آنان بهترين و مناسبترين جايگاه براى رهائى از فشار اصول و ارزشهاى انسانيّت بوده است ، و باصطلاح معروف با برداشتن قيد و بند هرگونه اصل و قاعدهء انسانيّت از دوش ، و احساس آزادى در انجام هر گونه تعدّى و تجاوز ، نفس آسوده اى مىكشند آرى ، اينست