ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي ) — صفحة 102

( شعراء كسانى هستند كه گمراهان از آنان پيروى مىكنند . مگر نمىبينى كه شعراء در هر وادى سرگردان ميشوند . و آنان چيزى را مىگويند كه به آن عمل نمىكنند . مگر كسانى كه ايمان آورده و اعمال صالحه انجام مىدهند و خدا را زياد به ياد مىآورند و پس از آنكه مظلوم واقع شدند [ به وسيلهء شعر ] يارى مىجويند ) . نتيجهء ذكر خداوندى در اين آيات ، امتناع از خيالپردازى و كلافه شدن در بيابان بى سر و ته مفاهيم ساختگى و سخن گفتن در بارهء چيزهائى است كه عمل به آنها نمىشود . و بطور مختصر ذكر خداوندى آدمى را به واقعبينى و واقعگرائى و واقعگوئى وادار مىكند ، زيرا خداست كه ما انسانها را از واقعيّتهائى آفريده و مسير و سرنوشت ما را در واقعيّتها قرار داده است . شاعر اگر به ياد خدا باشد ، از تحريف حقائق عالم هستى و انسان بالخصوص كه ضررش مستقيم و مخرّب حيات او است ، در هر دو قلمرو « آن چنان كه هست » و « آن چنان كه بايد » اجتناب مىورزد . 3 - ذكر خداوندى از اساسىترين عوامل راهيابى به حقايق و بهره بردارى از ذخائر درونى است . * ( وَلا تَقُولَنَّ لِشَيْءٍ إِنِّي فاعِلٌ ذلِكَ غَداً إِلَّا أَنْ يَشاءَ الله وَاذْكُرْ رَبَّكَ إِذا نَسِيتَ وَقُلْ عَسى أَنْ يَهْدِيَنِ رَبِّي لأَقْرَبَ مِنْ هذا رَشَداً ) * ( 1 ) ( و هرگز مگو : من فردا كارى را انجام خواهم داد ، مگر اين كه بگوئى : « ان شاء الله » ( اگر مشيّت خداوندى به كارى كه انجام خواهم داد ، تعلَّق بگيرد ) و يا اگر خدا غير آن را كه من مىخواهم انجام بدهم ، نخواهد . و اگر تعليق به مشيّت خداوندى را فراموش نمودى ، به ياد پروردگارت باش و بگو شايد خداى من مرا به حالتى هدايت كند كه از فراموشى نزديكتر به رشد بوده باشد . ) معناى آيهء شريفه توجّه دادن انسانها به قانون دوام فيض خداوند و نظاره