وزيران عباسى ، در راحتطلبى و تجملگرايى كمتر از خود خلفا نبودند . فتح بن خاقان ، وزير متوكل قصرهايى ساخت كه ايوانهاى آن سر به آسمان مىكشيد . بحترى در اين باره گفته است :
ايوانهايش كه در آسمان است ، همچون دستهاى كبوترِ سفيد مىنمايد كه در هوا شناورند . « 1 » ابن مقله در قصر خود ، گونههاى مختلفى از پرندگان و حيوانات را نگهدارى مىكرد ، به گونهاى كه خزانهء حكومتى از پرداخت هزينههاى آنان عاجز مانده بود و اموال و املاك ابن فرات وزير از حد شمارش خارج بود . « وى با قاشقهايى بلورين غذا مىخورد و از هر قاشق تنها براى يك لقمه استفاده مىكرد . به همين سبب بيش از سى قاشق بر سفرهاش مىگذاشتند ! »
مهلبّى وزير علاقه وافرى به گلها داشت . شخصى كه به ديدارش رفته بود ، در اين زمينه نقل مىكند : « هزار دينار گل در سه روز براى مهلّبى خريدارى شد . وى مجالس خود را با آنها فرش كرد ؛ بخشى را نيز در بركه بزرگ خانهاش افكند كه فوارههاى شگفتانگيزش گلها را بر سر حاضران مىافشاند . مهلبّى پس از آنكه از گلها خسته شد ، آنها را به ديگران واگذاشت . » « 2 » پاپوش مادر مقتدر از پارچه ديبقى ضخيمى بود كه به صورت كفش بريده و با عنبر و مشك مذاب اندود مىشد و سپس سرد مىگشت . ميان هر طبقه از پارچه نيز لايهاى از اين مواد معطر قرار مىدادند . سلطانبانو از اين پاپوش تنها به مدت ده روز استفاده مىكرد و پس از آن : پاره مىشد . انبارداران و يا ديگران ، آنها را جمع و از آنها عنبر و مشك استخراج مىكردند . « 3 »
هامش
( 1 ). و من شرفات فى السماء كانها * قوادم بيضان الحمام المحلق( 2 ) . ضحىالاسلام ، ج 1 ، به نقل از ياقوت .
( 3 ) . همان ، به نقل از نشوار المحاضرة .