رفع نيازمندى
. . . و اينكه همهء شما در پيش من ، در حقوق برابريد .
هيچ بينوايى گرسنه نمانده ، مگر به آن سبب كه ثروتمندى از حق او بهرهمند گشته است .
هيچ نعمت فراوانى را نديدم ، مگر آنكه در كنار آن حقى ضايع شده است .
هر جاندارى را رزق و قوتى است و براى هر دانهاى ، خورندهاى وجود دارد .
ملت هنگامى خيرخواه خواهد بود كه دولتشان بارى سنگين بر دوش آنان نباشد !
بدبختترين حكمران كسى است كه ملتش بهواسطهء او به بدبختى و سختى افتاده باشد .
امام على
علىبن ابىطالب اين حقوق عمومى را توصيه مىكند و آن را اجرا مىنمايد و مفهوم حكومت را در رعايت آن منحصر مىسازد و سپس در پرتو آن ، فرماندار و حاكمى را عزل يا نصب مىكند . و با اينكه مفاهيم اين حقوق از نظر وى گسترش يافته و فروع و اقسامى مىيابد ، ولى همه آنها در اصول قاطعى اشتراك دارند : رفع نيازمندى و برطرفساختن احتياج از همگان ، بهطورى كه در بين افراد ملت گرسنهاى پيدا نشود ، زيرا گرسنگى شرافت و شخصيت انسانى را پست مىسازد . بايد قوانين جديد