طلحه « 1 » و زبير « 2 » كدام زحمت و رنج را در راه ملت تحمل نمودهاند كه اموال حكومت را بدون حساب ببرند و آنقدر از اراضى و مزارع را به خود اختصاص دهند كه حتى قسمتى از آن ، بيش از آرزوى ميليونها نفر باشد ؟ و از كجا جناب زبير صاحب هزار بنده و هزار كنيز گرديد ؟ اگر بگوييد آنها از نظر سبقت در اسلام فضيلتى دارند ، بايد دانست كه اين فضيلت ، چنانكه على مىگويد ، بايد در نزد خدا باشد ، اما دنيا و وسايل زندگى ، معاش مردم است و مردم همه در معاش مساوى هستند .
مگر آثار نيكويى كه در سايه حكومت فرمانداران - كه همه از خويشان و ياران عثمان بودند - براى ملت رسيد ، چه بود كه به ملك و مال و ثروت آنها بيافزود و نيروها و لشكريان را در اختيار آنها نهاد و آنان را به جان و مال مردم مسلط ساخت ؟
و در ميان اين فرمانداران ، معاويه فاسد و رشوهدهنده و حكمبن عاص « 3 » و عبدالله بن سعد « 4 » و ديگر اعوان و انصار عثمان وجود داشتند !
هامش
( 1 ) . طلحه كاخ معروف خود را در كوفه بنا كرد و درآمد وى از عراق هر روز بيش از 1000 دينار بود و در ناحيه سراةبيش از اين عايدى داشت و در مدينه نيز كاخى براى خود ساخت ! م .
( 2 ) . زبير وقتى درگذشت 000 / 50 دينار طلا و 1000 رأس اسب و 1000 غلام و 1000 كنيز داشت و علاوه بر اينها باغها و مزارع فراوانى نيز از خود باقى گذاشت ( به مروجالذهب مسعودى ج 2 ص 341 و 342 ، ط جديد و مقدمه ابن خلدون ترجمه فارسى ، چاپ تهران ، ج 1 ، ص 403 و 404 ) . براى آگاهى بيشتر از حيف وميل اموال عمومى در دوره پيش از على عليه السلام به كتاب جديدالانتشار ما شيعه قسمت « توضيحات » مراجعه شود . م
( 3 ) . حكمبن عاص را پيامبر طرد كرد و از مدينه دور ساخت . عثمان از او وساطت كرد ، پيامبر قبول نكرد . بعد از پيامبرابوبكر و عمر نيز او را از خود طرد كردند ولى تا عثمان روى كار آمد ، او را به مدينه آورد و صدهزار درهم به وى انعام داد ! و به قولى يكپنجم ماليات آفريقا را به او بخشيد !
يعقوبى در تاريخ خود مىنويسد : « عثمان بستگان خود را مقرب ساخت ، اموال مسلمين را اتلاف نمود ، حكم بن عاص و عبدالله بن سعد را كه مطرود رسولاللَّه بودند پناه داد . . . وليدبن عقبه را والى كوفه نمود و . . . » ( تاريخ يعقوبى و كتاب عصرالمأمون تأليف دكتر رفاعى چاپ چهارم ، مصر ، ج 1 ص 8 ) م .
( 4 ) . عبدالله بن سعد از طرف عثمان والى آفريقا شد و عثمان ماليات آفريقا را به او بخشيد ! و در واقع عبدالله بن سعد هم جزو همان هزار فاميل دوره حكومت بنىاميه بود كه با خلافت عثمان ، اين حكومت به روى كار آمد ! و غارت و چپاول را شروع كرد و زمينه را براى امپراتورى مطلق معاويه و دودمان بنىاميه فراهم ساخت . . . م .