8 - انسان حيوانى است مكتشف و جز اين نيست 9 - انسان حيوانى است كه سخن مىگويد و جز اين نيست 10 - انسان حيوانى است كه مىخندد و مىگريد و جز اين نيست 11 - انسان حيوانى است خودخواه و جز اين نيست 12 - انسان حيوانى است متافيزيكى و جز اين نيست 13 - انسان حيوانى است كه تاريخ دارد و جز اين نيست 14 - انسان حيوانى است كه با تعهدها و قرار دادها زندگى مىكند و جز اين نيست 15 - انسان حيوانى است كه آزادى را مىخواهد و جز اين نيست 16 - انسان حيوانى است كه وسائل مىسازد و به هدفهاى خود مىرسد و جز اين نيست 17 - انسان حيوانى است ناراضى كه گاهى عدم رضايت او باعث پيشرفت او مىشود و گاهى عدم رضايت او موجب سقوطش مىباشد و جز اين نيست 18 - انسان حيوانى است قدرت پرست و سلطه جو و جز اين نيست 19 - انسان حيوانى است رقابت كننده و جز اين نيست 20 - انسان حيوانى است معامله گر و جز اين نيست البته مقصود از اين تعريفات و توصيفات كه به عنوان مثال گفتيم ، اين نيست كه هر متفكر تجزيه اى در هر يك از اين مختصات كه كار كرده است واقعا يك جملهء « جز اين نيست » را هم به آن تعريفات و توصيفات صريحا اضافه نموده است ، منظور ما اين است كه معمولا در روش تجزيه اى ، مختصى كه مورد تحقيق و بحث قرار گرفته است ، به جهت كثرت يا اهميتى كه مسائل پيرامون آن مختص براى محقق نشان داده است ، به جاى تحقيق و بررسى علمى آن مختص ، تعميمات ناشى از احساسات و يا هدفگيرىها را وارد ميدان مىكند آن گاه آگاهانه يا ناآگاهانه انسان را فقط از ديدگاه همان مختص
ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي ) — صفحة 79
مساهمون: محمد تقي جعفري
ص٧٩