امير المؤمنين عليه السلام مىفرمايد : قدر الرّجل على قدر همّته ( 1 ) ( اندازه و ارزش انسان وابسته به اندازه و ارزش همت اوست ) . كلمهء همت از كلماتى است كه داراى مفهومى پر محتوى است . مفهوم اين كلمه قدرت ارادهء محض نيست ، چنان كه اين مفهوم غير از آمال و آرزوهاى دور و دراز است كه يا امكان ناپذيرند و يا غير قابل انطباق بر موقعيت خاصى كه انسان آرزومند دارد . مىتوان گفت : انسانى داراى همت عالى است كه از حقايق زير برخوردار بوده باشد : 1 - هدفگيرى عالى و عدم قناعت به وضع موجودى كه محيط و اجتماع بطور جبر براى انسان تحميل مىنمايد . اين هدفگيرى بدون شناخت قدرت و ديگر عناصر سازنده در شخصيت كه بالاتر از وضع محيط بر انسان است ، امكان پذير نيست ، زيرا بديهى است كسى كه نتواند سر از ديوارهاى زندان عوامل محيط برتر بالاتر ببرد تا فضاى باز و مطلوب را ببيند ، هرگز خود را در زندان احساس نمىكند ، چه رسد به اين كه در صدد شكستن ديوار زندان بر آيد و موفق به حركت در فضاى باز و مطلوب گردد . 2 - برتر رفتن از امواج خواسته‌هاى زودگذر و ارزيابى لذايذ طبيعى مشغول كننده كه حيات آدمى را در خود خلاصه مىكنند و از تفكر در ما فوق