ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي ) — صفحة 153

ثمّ يكون أبواه يهوّدانه و ينصّرانه ( 1 ) ( هر مولودى بر فطرت اوليه كه دين ابراهيم ( اسلام به معناى عام است ) متولد مىگردد ، سپس پدران هستند كه آن مولود را يهودى يا نصرانى مىنمايند ) . [ البته مقصود كسانى هستند كه خود را به دين حقيقى حضرت موسى كليم اللَّه و عيسى روح اللَّه منسوب مىسازند ، نه يهود و نصاراى حقيقى كه پيروان ابراهيم مىباشند . به نظر مىرسد دو آيهء زير نيز دلالت به فطرت اوليهء انسانها كه ايمان به خداوند و گرايش به رشد و كمال است ، مىنمايد : * ( وَلَئِنْ سَأَلْتَهُمْ مَنْ خَلَقَهُمْ لَيَقُولُنَّ الله فَأَنَّى يُؤْفَكُونَ ) * ( 2 ) ( و اگر از آنان بپرسى چه كسى آنان را آفريده است قطعا خواهند گفت : اللَّه پس بكدامين انحراف مىگرايند ) . * ( وَلَئِنْ سَأَلْتَهُمْ مَنْ خَلَقَ السَّماواتِ وَالأَرْضَ لَيَقُولُنَّ الله ) * ( 3 ) . ( و اگر از آنان بپرسى كيست كه آسمانها و زمين را آفريده است ، قطعا خواهند گفت : اللَّه ) . البته مسلم است كه در پاسخ سؤال فوق كسانى كه خدا را نمىشناسند و يا شرك بر او مىورزند ، فورا و بدون چون و چرا خدا را نخواهند مطرح كرد ، بلكه مقصود اينست كه اگر سؤال فوق از آنان صورت بگيرد و بىاساس بودن پاسخهاى ذهنى آنان اثبات شود و بعبارت روشنتر گرد و غبار توهمات و تخيلات از مغز آنان شستشو شود ، فطرت اوليهء آنان منطقىترين پاسخ را كه خواهد داد همان اللَّه است و بس و هيچ مغزى قدرت دادن پاسخ منطقى به سؤال از نظم و جريان و شكوه هستى جز اعتراف صريح به خالق كائنات نداشته