ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي ) — صفحة 152

از انسان بوده باشد كه محيط و اجتماع براى او ساخته است . اين يك مطلب اساسى است كه بعضى از آگاهان در مسائل انسانى مىگويد كه « در دنيا هيچ حيوانى كبوتر آفريده نمىشود كه بعدها كركس شود ، مگر انسان كه كبوتر آفريده مىشود و بعدها كركس مىگردد و درنده تر از شير و پلنگ و ببر مىشود و مسمومتر از نيش افعى از آب در مىآيد . و اگر در اين حقيقت به خوبى دقت شود كه ارزشها و آرمانهاى معقول انسانها و هدف اعلاى حيات مستند به واقعيات است ، اين قضيه بعنوان يك اصل ضرورى بايد پذيرفته شود كه اگر افراد انسانى از انحرافات و تلقينات و اصول پيش ساختهء محيط اجتماعى كثيف در امان بوده باشند ، مىتوانند فطرت پاك و مستعد كمال خود را ادامه بدهند و راهى هدف اعلاى حياتشان باشند . آيات مربوط به اصل فطرت بدينقرار است : * ( فَأَقِمْ وَجْهَكَ لِلدِّينِ حَنِيفاً فِطْرَتَ الله الَّتِي فَطَرَ النَّاسَ عَلَيْها لا تَبْدِيلَ لِخَلْقِ الله ذلِكَ الدِّينُ الْقَيِّمُ وَلكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لا يَعْلَمُونَ ) * ( 1 ) ( روى خود را براى دين راستين پايدار بساز ، اين دين راستين همان خلقت و فطرت الهى است كه مردم را بر مبناى آن آفريده است ، براى سنت خلقت خداوندى تبديلى نيست ، اين است دين محكم و با ارزش ، ولى اكثر مردم نمىدانند ) . * ( صِبْغَةَ الله وَمَنْ أَحْسَنُ مِنَ الله صِبْغَةً ) * ( 2 ) [ ايمان به خداوند و قرار گرفتن و تسليم در مشيت الهى در راه كمال و رشد ] رنگرزى خداوندى [ در بارهء جانهاى آدميان است ] و كيست بهتر از خداوند [ كه بتواند جانهاى آدميان را ] رنگرزى نمايد ) . و در روايت معروف از پيامبر اكرم ( ص ) كلّ مولود يولد على الفطرة