آگاهان از شخصيت امير المؤمنين عليه السلام محبوبيت او بر مبناى حب معقول است ، لذا بغض او مانند بغض با خدا است كه براى مؤمنين امكان پذير نيست چنان كه بغض ورزيدن با على بن ابي طالبى كه در درجات عالى از جلوههاى صفات خداونديست ، جز بغض با همان صفات نيست اگر چه ناآگاهانه باشد ، منافق پليد نه با صفات الهى رابطه اى دارد و نه مىتواند در بارهء آنها دركى داشته باشد ، بلكه چون جريان آن صفات را به ضرر خود مىبيند ، حالت فرار از آنها هم خواهد داشت . 119 - و قال عليه السّلام لرجل أفرط فى الثّناء عليه و كان له متّهما : انا دون ما تقول و فوق ما فى نفسك ( 1 ) ( در بارهء كسى كه نزد آن حضرت متهم بود در سپاسگذارى به آن حضرت افراط كرد ، حضرت فرمود : من كمتر از آنم كه ميگوئى ، و بالاتر از آنم كه در درون خود در بارهء من مخفى داشته اى ) . تو هم اى منافق خود سوز ، زبابت چيزى را مىگويد كه دلت مخالف آن است ، برو اين درد مهلك را كه جان ترا به تباهى خواهد كشيد مداوا كن ، اگر چه ناتوانتر از آن هستى كه درد بودن اين نفاق را بفهمى تا در صدد مداوايش بر آيى . آن انسان كه زبان و دل او بر ضد هم حركت ميكنند ، جان خود را مىدرد و متلاشى مىكند و گمان مىكند كه در برابر واقعيتها موضعگيرى ماهرانه اى بدست آورده است 120 - نحن النّمرقة الوسطى ، بها يلحق التّالى و اليها يرجع الغالى ( 2 ) ( مائيم تكيه گاه متوسط و معتدل ، عقب مانده بايد بسوى آن برگردد و غلو كننده بايد به آن رجوع نمايد ) . در بارهء ما دودمان عصمت به افراط و تفريط دچار نشويد ، جز اين نيست
ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي ) — صفحة 170
مساهمون: محمد تقي جعفري
ص١٧٠
هامش
( 1 ) شمارهء 83 كلمات قصار ص 168 .
( 2 ) شمارهء 109 كلمات قصار ص 176 .