و علت عبارتست از مقدارى معلومات و تجربه در پديدههاى شخصى و آشنائى با قوانين كلى هيچ يك از آنها ارتباط مستقيم و كافى با شناخت استشمام شده ندارد . شايد فعاليت خاصى در ذهن وجود دارد كه مواد خام آن ، همان معلومات و تجارب و قوانين كلى مىباشد . تفاوت ديگرى كه استشمام با حدس دارد ، اينست كه استشمام در بعضى از اشخاص نوعى از فعاليتهاى ذهنى پايدار مىباشد ، در صورتى كه حدس غالبا موقت و گسيخته و غير قابل پيش بينى مىباشد . بعضى از قضات به اضافهء اطلاعات و آگاهىهاى قضائى ، داراى شم قضائى نيز مىباشند . بعضى از سياستمداران به اضافهء معلومات و قدرت فعاليتهاى سياسى ، داراى شم سياسى نيز مىباشند ، همچنين شم هنرى و شم اقتصادى و غيره در صورتى كه در توصيف اصناف مزبور حدس به كار برده نمىشود .
روشن بينى و روشنفكرى
مفهوم روشن بينى به معناى لغوى آن كه روشن ديدن فيزيكى است نمىباشد ، بلكه مقصود درك و شناخت واقعيتها بدون پرده و اختلاط با اوهام و خرافات و بدون استناد به اصول و سنن پيش ساخته و پرداخته اى است كه ارزش واقعيت نشان دهى خود را از دست دادهاند . در دوران ما اين گونه شناختها را شناختهاى روشنفكرانه مىنامند . بدون ترديد اين گونه شناختها كاملا مطلوب و مفيد ، بلكه براى حيات فردى و اجتماعى ضرورت قطعى دارند . متأسفانه كسانى كه موفق به اين گونه شناختها مىشوند ، بسيار بسيار اندكند . براى توضيح روشن بينى و روشنفكرى چند مسئله را بايد مطرح نمائيم :
مسئلهء يكم - چنان كه از موارد به كار بردن اصطلاح روشن بينى و روشنفكرى بر مىآيد ، اين گونه شناخت عبارتست از درك واقعيتهاى محض
با روشنائى شبيه به روشنائى درك يك نمود فيزيكى با نور كافى . مسلم است كه واقعيتها بطور صاف و مجرد و دور از پرده و پيچيدگىها و اختلاط با غير واقعيتها