اين تعبيرات را به همان مفهومى ارزيابى مىكنند كه امروز در مكتبهاى اجتماعى مصطلح است و آزادى فردى را لغو مىكند . گروه بىشمارى هم عقيده دارند كه اينها با آزادى فردى در تضّاد نيست ، گو اينكه اصل « جامعه » است . و گروه ديگرى هم بر اين باورند كه مقصود يك مفهوم منفى است و اين همان چيزى است كه امروز بهنام آزادى مطلق و فردگرايى مطرح است و منشاء بسيارى از بدبختىهاى اجتماعى كنونى شده است . اميدوارم هدف حقيقى خود را روشنتر بيان كنيد ، تا انديشمندان و فرهنگ دوستان مجامع علمى ما كتاب شما را ترجمه كرده و در اختيار عموم قرار دهند . « 1 »
* * * استاد عبدالزهراء صغير ، از عراق مىنويسد :
اين كتاب ، از حيث تنوع موضوعات علمى و ادبى ، نمونه ابتكار است و گذشتگان با اينكه تعدادشان زياد بود ، به اين همه ثروت علمى و ادبى دست نيافتهاند . بدون ترديد ، اين كتاب ، زينتبخش كتابخانههاى عربى خواهد بود . خواننده آن از سرچشمه گوارا و پرفيض كتاب ، روح تشنه خود را سيرآب مىكند و مؤلف را مىستايد و از خدمتى كه وى به عقل و فكر و شعور انسانى كرده است ، سپاسگزار است . درود گرم و فراوان ما بر او باد .
* * * شيخ محمد جواد مغنيه ، رئيس « دادگاه عالى جعفرى » از لبنان مىنويسد :
هركس كتابهاى « عباس محمود عقاد » و « دكتر طه حسين » را دربارهء
هامش
( 1 ) امام على ، ج 5 ، ص 1250 - 1251