تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي ) — صفحة 278

مساهمون:

ص٢٧٨
18 - بهم اقام انحناء ظهره و اذهب ارتعاد فرائصه ( بوسيلهء آنان خميدگى پشت دين را راست و لرزش پهلوهاى آن را به سكون و آرامش مبدل ساخت ) .

أئمهء معصومين نگهدارندگان تعادل دين

براى درك اهميت موقعيتى كه أئمهء معصومين عليهم السلام در حفظ تعادل دين و جلوگيرى از انحراف و كجروىهايى كه همواره دين را تهديد مىكند ، داشته‌اند ، مقدمه اى را متذكر مىشويم : از يك نظر همهء قوانين و كلياتى كه وارد قلمرو معرفت بشرى مىگردند ، بر دو نوع عمده تقسيم مىشوند . نوع يكم - قوانين و كلياتى هستند كه از نظم جريانات جبرى انسان و جهان انتزاع مىشوند ، كه در اصطلاح عمومى آنها را قوانين علمى مىنامند . نوع دوم - قوانين و كلياتى هستند كه منشأ جبرى ندارند ، بلكه بايستگىها و شايستگىهاى فردى و اجتماعى را نشان مىدهند . ضامن بقا و اجراى قوانين نوع يكم ، خود نظم جريانات جبرى است كه در انسان و جهان وجود دارد . مثلا كيفيت ساختمان عضوى انسانى خود ضامن بقا و اجراى تنفس از هواى مناسب است و احتياجى به بايد و شايدهاى وضعى و قراردادى و كمالجويى ندارد . تشكَّل آب به شكل ظرفى كه در آن قرار مىگيرد تابع پديدهء ميعان آب است كه از هر گونه سفارش و دستورى بىنياز است . براى مقدار حركتى كه در نظر گرفته شده است ، لزوم نيرويى باندازهء مناسب آن حركت ، قانونى است كه از نظم جبرى علت و معلول سرچشمه مىگيرد و براى استمرار و بقاى آن قانون ، حافظ و نگهبانى مورد احتياج نيست . نوع دوم قوانينى هستند كه همواره و در هر محيط و هر گونه شرايط كه فرض شوند ، به شخصيّتهايى نيازمندند كه حفظ و نگهدارى و اجراى آنها را به عهده بگيرند .