على ( ع ) و حكومت او بود . زيرا هنوز على ( ع ) بر لشكر عايشه و طلحه و زبير پيروز نشده بود كه ساز و برگ جنگى خود را براى تنبيه معاويه آماده ساخت . هدف على ( ع ) در آن زمان اين بود كه مىخواست تا آنجا كه مىتواند مردم را به سوى مسير پاك انسانيّت بكشاند و ستمگرى متنفذّان را از مردم دور كند . حكومت اسلامى را بر پايهء رعايت حقوق عامّه مردم منظّم و استوار سازد و به همين جهت ، راه على ( ع ) غير از آن راهى است كه حكومتها و يا دولتها در پيش مىگيرند . دولتهايى كه با زورمداران ، مدارا مىكنند تا از وجودشان بهره برند ، از جرم جنايتكاران چشم مىپوشند تا از آنها يارى بگيرند و از موقعيّت صاحبنفوذان در حكومت خود بهرهبردارى مىنمايند .
در بخشهاى سابق ، اين مطلب را روشن ساختيم كه على ( ع ) در مقابل خدمتى كه به مردم مىكرد چيزى از آنها نمىخواست ، جز اين كه مردم در راه حق از وى پيروى كنند و بسيارى از اوقات اين سخن را تكرار مىكرد : « اگر كسى ظرفيتى داشته باشد ، بدون پول سهم مىگيرد . »
مقصود حضرت اين بود كه اگر روح مردم توانا و پذيرا باشد و خردهايشان درك كند ، دانش حكمت و دادگرى را بدون چشمداشتى در اختيار همگان قرار مىدهد .
اما معاويه از اين گروه نبود ؛ عدالت و حقوق ملّت هم در دست او به سلامت نبود . به همين جهت ، على ( ع ) او را بر حكومت شام ابقا نكرد . در صورتى كه اگر على ( ع ) مىخواست در غير راه حق با معاويه معاملهاى بكند و بجز آنچه صفاى وجدان او الهام مىكرد عمل كند ، مىتوانست با معاويه سازش نمايد .
علي صوت العدالة الإنسانية (امام على ع صداى عدالت انسانى) (فارسى) — صفحة 1888
مساهمون: جورج جرداق
ص١٨٨٨