البته همه از توصيههاى على ( ع ) در سختيها و در حوادث مهم به عمر آگاهند . از جمله آنها نصيحتى است كه على ( ع ) قبل از جنگ نهاوند به او كرد . اين مطلب شاهدى بر همكارى بزرگوارانه ( ص ) با عمر و نشانهاى از قدرت شايسته و بصيرت كامل على ( ع ) در گرفتاريهاى دولتمردان و فرماندهان لشكر در بحرانهاست . هنگامى كه عمر شخصاً با سربازان اسلام عازم جنگ ايرانيان در جبهه نهاوند بود ، على ( ع ) خطاب به او گفت : اگر شاميان را به جنگ فرستى ، روميان بهسوى خانوادههاى آنان رو مىآورند . اگر اهل يمن را به جنگ بفرستى ، مردم حبشه سرزمينشان را اشغال مىكنند . اگر خودت شخصاً به جبهه جنگ به روى ، مملكت از هم پاشيده مىشود و كار مشكلتر مىگردد و گرفتاريهاى آينده بيش از مشكلات موجود مىشود . اگر ايرانيان تو را ببينند ، مىگويند اين پادشاه هم عرب است و اين عمل ، آنان را بيشتر به جنگ مىكشاند . به شهرها بنويس كه يك سوم سربازان عازم جنگ شوند و دو سوم آن باقى بمانند !
عمر گفت : نظر درست همين است ! و به نصيحت على ( ع ) عمل كرد .
كوشش عمر اين بود كه فرياد شكايت مردم بلند نشود و با ثروتمند شدن عدهاى معدود ، ملتى فقير نشود . به همين جهت مىبينيم كه اموال كارگزارانى كه بخشى از اموال ملت را به خود اختصاص مىدادند و يا گروهى را در بخششهاى خود بر ديگران مقدم مىداشتند و عدهاى ديگر را محروم مىساختند ، مصادره مىكرد . براى نمونه ، موقعى كه به عمر خبر رسيد كه عمروعاص استاندار او در مصر ، كالاها ، ظروف ، غلامان ، اسبها و اموالى را كه قبلًا
علي صوت العدالة الإنسانية (امام على ع صداى عدالت انسانى) (فارسى) — صفحة 1665
مساهمون: جورج جرداق
ص١٦٦٥