تفاهم و همزيستى را نمىشناسد و درك نمىكند و بهخاطر حقارت و كوتاه فكرى ، نمىتوانند چگونگى وصول به حق را ارزيابى كنند و هيچوقت صدايى در راه نيكى بلند نمىشود مگر آنكه بلافاصله تازيانه و شلاق وحشت و ترور در مقابل آن قرار مىگيرد و مىخواهد آن را خاموش سازد و يا صاحب آن را بهقتل برساند و نابود سازد . » « 1 »
ما درباره اين جنبه از جنبههاى زندگى همگانى شرق ، در خلال قرون وسطى ، بهزودى در فصل جداگانهاى بحث و گفتگو خواهيم كرد .
هامش
( 1 ) . از كتاب الاسلام و الاستبداد السياسى ، تأليف محمد غزالى ، صص 80 - 79 . چاپ مصر . استاد شيخ « محمد غزالى » يكى از رهبران سابق « اخوان المسلمين مصر » و از اساتيد دانشگاه « الازهر » بود ! من او را در كنفرانس اسلامى الجزاير ديدم ، مردى پرجوش و خروش و دلسوز براى اسلام است و اكنون هم بنا به عللى ! از مصر خارج شده و در ديگر بلاد عربى بهسر مىبرد . . . غزالى علاوه بر كتاب فوق تأليفات زياد ديگرى دارد كه از آن جمله است : « الاسلام و الاوضاع الاقتصادية » و « الاسلام و المناهج الاشتراكية » و « الاسلام المفترى عليه بين الشيوعين و الراسماليين » و « التعصب و التسامح بينالمسيحية و الاسلام » و « الاسستعمار احقاد و اطماع » ! و « ظلام من الغرب » و « كفاح دين » و « كيف نفهم الاسلام ؟ » و « ليس من الاسلام » و « الاسلام و الطاقات المعطلة » و « هذا ديننا » و غيره . . . كه هر كدام چندين بار چاپ شده است . بعضى از كتابهاى او بهفارسى هم ترجمه شده است . م