[ ضمائم ]
معرفى نسخ خطى كه در تصحيح كتاب مورد استفاده قرار گرفته است
همانطور كه در پيش گفتار اشاره كرديم در تصحيح متن كتاب سه نسخهء قديمى منظور نظر و مأخذ اين جانب بوده است بدين قرار :
1 - نسخهء متعلق به آقاى حاج عبد الحميد مولوى اثر قرن هفتم هجرى ( ص ) .
2 - نسخهء متعلق به كتابخانهء آستان قدس رضوى از قرن يازدهم ( س ) .
3 - نسخهء گراورى كتابفروشى رمضانى اثر قرن دوازدهم ( گ ) .
و اينك شرح هر يك از اين سه نسخه را به ضميمهء نمونهء صفحات اول و آخر آنها ذيلا ياد مىكنيم .
نسخهء آقاى مولوى :
بياضى است به قطع بغلى و خط نسخ نيمه معرب با كاغذ نخودى آب ديده و حواشى موريانه خورده كه گاهى به متن كتاب نيز سرايت كرده است به ضميمهء كتاب مراسم نوشتهء سلار بن عبد العزيز ديلمى كه آن نيز در فقه است و هر دو كتاب به خط حسين بن احمد المشاط المتعلم الآملي است ، تاريخ فراغت از تحرير كتاب الجمل و العقود هنگام نماز ظهر روز چهار شنبه نيمهء ماه ذى القعده از سال 691 هجرى و تاريخ پايان تحرير كتاب مراسم اواخر جمادى الأولى سال 696 است . اين نسخه با اين كه اقدم نسخ موجود نزد ما است و به همين جهت آن را اصل قرار داديم و اساس تصحيح كتاب را بر آن نهاديم در عين حال كاملا مقرون به صحت نمىباشد و اغلاط املائى كه همه را با موارد اختلاف آن نسخه با دو نسخه ديگر در پاورقى ضبط كرده ايم در آن فراوان است و چنين پيداست كه كاتب از سواد كافى بهره مند نبوده است . در حواشى اين كتاب عبارات عربى و فارسى و پاره اى از احاديث گاهى مناسب متن و گاهى بىمناسبت ، نوشته شده و در پاره اى از موارد با همان خط اصلى در آن تصحيح به عمل آمده است اما نشانهء مقابله و تصحيح كامل در آن ديده نمىشود . نسخهء مورد بحث از كتابخانهء گرانبهاى دانشمند محترم جناب آقاى حاج عبد الحميد مولوى كه حاوى نسخ فراوانى از نفايس و نوادر و نسخه هاى
الجمل والعقود في العبادات ( عربي - فارسي ) — صفحة 384
مساهمون: الشيخ الطوسي
ص٣٨٤