اما به موازات آن ، چند تن از اهل سنت به اختلاف تعبير وى را بمذهب شافعى نسبت داده اند ظاهرا نخستين مدعى اين امر سبكى است [ 1 ] كه در طبقات الشافعيه « 7 » مىگويد : « ابو جعفر طوسى » فقيه و مصنف شيعه به مذهب شافعى نسبت داده مىشد . به « بغداد » آمد و بمذهب شافعى فقيه گرديد و علم اصول و كلام را نزد ابى عبد ا لله محمد بن محمد بن نعمان معروف به مفيد فقيه اماميه آموخت . » پس از سبكى علامه سيوطى در « طبقات المفسرين » « 8 » مىگويد : محمد بن الحسن بن على أبو جعفر شيخ الشيعة و عالمهم . به بغداد وارد شد و در مذهب شافعى متفنن و فقيه گرديد و ملازمت شيخ مفيد را بر گزيد و بر اثر آن رافضي ( شيعه ) شد . » اخيرا « چلپى » در كشف الظنون نيز به اين مطلب تصريح نموده و گفته است :
« كان ينتمي إلى مذهب الشافعي » . اما وى « شيخ طوسى » را با امين الاسلام طبرسى و تفسير « تبيان » را با « مجمع البيان » اشتباه كرده و مرتكب چند خطا گرديده است .
در اينجا اين سؤال پيش مىآيد كه منشأ اين نسبت به « شيخ طوسى » آن هم منحصرا از زبان چند تن نويسنده ى سنى چيست ؟ و چرا دانشمندان شيعه از ذكر آن خوددارى كرده اند ؟ شايد تصور شود سبب آن نسبت و اين سكوت تعصب باشد ولى بطور حتم چنين نيست زيرا انتساب دانشمند معروفى مانند شيخ در آغاز عمر بمذهب شافعى و تغيير مذهب او براى پيروان مذهب شافعى افتخار و براى پيروان مذهب شيعه منقصت نميباشد بلكه به عكس ، خود دليل استحكام تشيع است بعلاوه علماى شيعه از ذكر اين مطلب در بارهء دانشمندانى از قبيل ابن قبة [ 2 ] و عياشى [ 3 ]
هامش
[ 1 ] بضم سين منسوب به سبك العبيد قريه اى در مصر ، وى قاضى القضاة تاج الدين عبد الوهاب بن على بن عبد الكافى متوفى به سال 771 است .
[ 2 ] - وى أبو جعفر محمد بن عبد الرحمن بن قبة ( بكسر أول و تخفيف دوم ) زحف الرازي است كه ابتداء از علماى معتزله بوده و بعدا بمذهب شيعه گرويده است ( رك : رجال نجاشى ص 290 ) .
[ 3 ] - أبو النصر محمد بن مسعود بن محمد بن عياشى السلمي السمرقندي معروف به عياشى ( بر وزن عباسى ) ابتداء از عامه بوده و بعدا شيعه شده است و در حديث و اخبار بسيار مطلع ، و داراى تأليفات كثيره است . رك : رجال نجاشى ص 270 ) .
« 7 » - ج 3 ص 51 ، طبع مصر سنه 1324 .
« 8 » - ص 29 .