گزارشها - ( 1 ) -
( 1 ) . خواست از ترايانوس قيصر روم ماركوس اولپيوس ترايانوس تراژان است كه در جنگ با پادشاه پارت در سالهاى 113 - 117 م . تاتيسفون و ميانرودان پيش رفت . دريايى كه از آن آپيكيوس ( ناشناس ) براى قيصر صدف فرستاده است بايد خليج فارس باشد .
( 2 ) -
( 1 ) . كتزياس از مردم كنيدس (
Knidos
، شهرى باستانى در جنوب كرانهء باخترى آسياى كوچك ) پزشك يونانى در دربار اردشير دوم ( 404 - 359 پ . م . ) و نويسندهء كتاب پرسيكا كه در 23 بخش دربارهء تاريخ ايران يا بهتر بگوييم تاريخ افسانهاى ايران براساس منابع نوشتارى و گفتارى نوشته شده بود . اين كتاب متأسفانه از دست رفته است و از آن تنها پارهنوشتهايى در آثار يونانى و لاتين در دست است .
( 2 ) . كرت بزرگترين جزيرهء يونان در درياى ميانه ( مديترانه ) است .
( 3 ) -
( 1 ) . در نوشتههاى يونانى بيشتر نامهاى ماد ، پارس و پارت به كار مىرود و نه ايران .
ولى ما در اين ترجمه اين سه نام را تنها در جاهايى كه حتما بايد به همين صورت به كار رود آوردهايم ، و گرنه ايران به كار مىبريم كه بيشتر برابر همان پارس در يونانى است .
( 2 ) .
دربارهء موضوع پادشاه ايران و شراب نيز بنگريد به استرابون ، كتاب پانزدهم ، بخش 3 ، بند 22 .
( 3 ) . پزايدن ( 135 - 151 م . ) طبيعىدان ، فيلسوف و رويدادنگار يونانى از مردم آپامايا
( Apameia )
در سوريه بود . از تأليفات بسيار او تنها پارهنوشتهايى برجاى مانده است .
( 4 ) -
( 1 ) . ثميستكل فاتح جنگ سالاميس پس از گريختن از آتن به دربار اردشير اول ( 465 - 424 پ . م . ) پناه برد . دربارهء او بنگريد به : خالقى مطلق ، گل رنجهاى كهن ، به كوشش على دهباشى ، تهران ، 1372 ، ص 181 .
( 2 ) . در نوشتههاى يونانى خواست از « شاه